Đăng vào: 2026-02-10
Đồng yên Nhật bước vào năm 2026 với một sắc thái khác hẳn những năm trước, khi Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) đã không còn duy trì các biện pháp ứng phó khẩn cấp. Trong khi đó, lãi suất tại Mỹ vẫn đủ cao để việc nắm giữ đồng đô la Mỹ ($) so với yên tiếp tục có lợi, và như lý giải về việc vì sao yên biến động theo Fed và BoJ, thế giằng co này vẫn được duy trì.
Tính đến ngày 10 tháng 2, $1 đổi khoảng ¥155.33, thấp hơn so với đỉnh đầu tháng 1 quanh mức $1 = ¥159.46. Điều này cho thấy yên đã tăng khá mạnh chỉ trong thời gian ngắn.
Vậy, hiện tại có phải là thời điểm tốt để mua yên không? Câu trả lời phụ thuộc vào việc xác định đúng điểm đảo chiều của chênh lệch lãi suất và khẩu vị rủi ro trên phạm vi toàn cầu.
| Chỉ báo | Mốc tham chiếu gần nhất | Tại sao điều này quan trọng cho quyết định 'mua yên' |
|---|---|---|
| USD/JPY giao ngay | 156.22 (10 tháng 2, 2026) | Mốc này giúp định hình rủi ro vào lệnh trong bối cảnh thị trường đi ngang nhưng biến động vẫn lớn. |
| Định hướng lãi suất chính sách của BOJ | ~0.75 phần trăm | Lãi suất chính sách của Nhật cao hơn khiến chiến lược carry vào JPY về mặt cấu trúc kém hấp dẫn hơn theo thời gian. |
| Khoảng lãi suất chính sách của Fed | 3.50 phần trăm đến 3.75 phần trăm (theo quyết định Fed giữ nguyên lãi suất mới nhất) | Chênh lệch này vẫn nghiêng về USD, trừ khi chính sách Mỹ nới lỏng hoặc Nhật tiếp tục thắt chặt thêm. |
| Lợi suất 10 năm của Nhật | ~2.28 phần trăm (9 tháng 2, 2026) | Lợi suất Nhật tăng có thể hỗ trợ yên thông qua dòng vốn hồi hương và chi phí phòng hộ cao hơn đối với tài sản nước ngoài. |
| Lợi suất 10 năm của Mỹ | ~4.20 phần trăm | Khoảng cách lợi suất kỳ hạn dài giữa Mỹ và Nhật vẫn là bệ đỡ cho USD/JPY khi khẩu vị rủi ro ổn định. |
| Lạm phát cơ bản Nhật Bản | 2.4 phần trăm so với cùng kỳ năm trước (tháng 12, 2025) | Lạm phát duy trì trên mục tiêu tạo nền tảng cho BOJ tiếp tục tiến trình bình thường hóa. |
| Tăng trưởng tiền lương Nhật | 2.4 phần trăm so với cùng kỳ năm trước (tháng 12, 2025) | Tăng trưởng tiền lương củng cố “vòng phản hồi tiền lương–giá” mà BOJ muốn nhìn thấy. |
| Tài khoản vãng lai Nhật Bản | ¥3,674.10 tỷ thặng dư (tháng 11, 2025) | Thặng dư là yếu tố hỗ trợ mang tính cấu trúc cho yên trong những giai đoạn thị trường quay lại tìm kiếm tài sản trú ẩn. |
| Hoạt động can thiệp ngoại hối | ¥0 (29 tháng 12, 2025–28 tháng 1, 2026) | Việc “không hành động” – dù rủi ro can thiệp tăng khi USD/JPY giằng co quanh mức 155 – cho thấy nhà chức trách tập trung vào mức độ biến động hơn là cố định một tỷ giá cụ thể. |
*Các điểm dữ liệu phản ánh nguồn từ BOJ, Fed, thống kê chính thức của Nhật Bản và các bộ dữ liệu thị trường được sử dụng rộng rãi.
Có một phép toán đơn giản đã tạo ra giai đoạn suy yếu kéo dài của yên: lãi suất tại Nhật gần như chạm đáy quanh mức 0, trong khi phần lớn các nền kinh tế phát triển lại đồng loạt nâng lãi suất chính sách. Nhưng logic đó hiện đã không còn mạnh như trước.
Ngày 23 tháng 1, 2026, tuyên bố chính sách của BOJ giữ lãi suất qua đêm không có tài sản đảm bảo ở khoảng 0.75 phần trăm. Chi tiết bỏ phiếu cũng cho thấy tranh luận nội bộ vẫn nghiêng về hướng bình thường hóa từ tốn, thay vì quay lại các thiết lập mang tính “khẩn cấp”.
Quan trọng hơn, tài liệu Triển vọng của BOJ tháng 1 năm 2026 định hình các bước đi tiếp theo. Văn bản nêu rõ rằng, nếu triển vọng trở thành hiện thực, BOJ sẽ tiếp tục điều chỉnh các chính sách tiền tệ và nâng lãi suất khi hoạt động kinh tế và giá cả được cải thiện.
Đây không phải là cam kết về một chu kỳ thắt chặt mạnh tay, nhưng cũng đủ để thị trường tiền tệ phải định giá lại “câu chuyện Nhật Bản trong tương lai”.
Bối cảnh chính trị của Nhật trong tháng 2 năm 2026 trở nên đáng chú ý, bởi các quyết định tài khóa có thể tác động đến lợi suất Nhật nhanh hơn khả năng điều hành của BOJ.
Sau kết quả bầu cử, các báo cáo thị trường nhấn mạnh lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật (JGB) tăng và chứng khoán Nhật tiếp tục đà tăng kỷ lục, trong khi đó yên biến động rồi sau đó bật tăng mạnh.
Có thể khung vấn đề theo cách đơn giản như sau: mở rộng tài khóa có thể nâng kỳ vọng tăng trưởng và hỗ trợ cổ phiếu, nhưng đồng thời cũng có thể đẩy lợi suất và phần bù rủi ro lên. Khi đó, yên sẽ mạnh hay yếu còn tùy thuộc việc lợi suất cao hơn hút dòng vốn hay kích hoạt tâm lý né rủi ro xoay quanh tính bền vững của nợ.
Mua yên thường hiệu quả nhất khi ít nhất ba điều kiện cùng xuất hiện: chênh lệch lợi suất thu hẹp theo hướng có lợi cho Nhật, tâm lý rủi ro toàn cầu xấu đi (hoặc tối thiểu là trở nên chọn lọc hơn), và chu kỳ lạm phát–tiền lương trong nước của Nhật vẫn duy trì được độ tin cậy.
Những điều kiện thuận lợi cho việc mua yên thường có “diện mạo” như sau:
Ngân hàng Nhật Bản tiếp tục giữ định hướng thắt chặt hoặc phát tín hiệu chấp nhận mặt bằng lợi suất cao hơn.
Lộ trình lãi suất tại Hoa Kỳ dịch chuyển thấp hơn, hoặc lợi suất kỳ hạn dài giảm đáng kể. Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm vào đầu tháng Hai khoảng 4.22%, nên vẫn còn dư địa để biến động duration tạo ra khác biệt đáng kể.
Lợi suất kỳ hạn dài của Nhật Bản duy trì ở mức cao nhưng không gây ra căng thẳng tài chính. Lợi suất 10 năm của Nhật Bản khoảng 2.25% tính đến ngày 10 tháng Hai, một mức được xem là cao so với chuẩn gần đây của Nhật.
Những điều bạn nên theo dõi:
Nếu lợi suất Hoa Kỳ giảm trong khi lợi suất Nhật vẫn giữ vững, thị trường bắt đầu “trả công” cho việc nắm giữ yên trở lại, bởi lợi thế carry dần bị thu hẹp.
Để yên duy trì sức mạnh một cách bền vững, thị trường thường cần một lý do đủ thuyết phục để BOJ tiếp tục giữ quan điểm bớt nới lỏng hơn.
Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Nhật Bản trong năm 2025 tăng 3.2% YoY, trong khi CPI loại trừ thực phẩm tươi tăng 3.1% YoY. Điều này củng cố rằng lạm phát không chỉ là câu chuyện năng lượng mang tính tạm thời.
Trong dự báo tháng Một của Ngân hàng Nhật Bản, họ lưu ý rằng CPI gần đây dao động quanh 2.5% đối với CPI loại trừ thực phẩm tươi. Đồng thời, họ kỳ vọng tốc độ này sẽ giảm xuống dưới 2% trong nửa đầu năm, trước khi lạm phát dần tăng trở lại về sau trong giai đoạn dự báo.
Diễn giải danh sách kiểm tra:
Nếu lạm phát của Nhật hạ nhiệt nhanh hơn dự kiến, yên vẫn có thể mạnh lên trong những pha risk-off lan rộng. Tuy nhiên, luận điểm tăng giá dài hạn sẽ khó hơn, vì BOJ sẽ có ít động lực hơn để tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ.
Tài khoản vãng lai của Nhật Bản vẫn là một chỉ báo then chốt, bởi nó phản ánh dòng lợi nhuận ròng bền bỉ từ thương mại, dịch vụ và thu nhập đầu tư.
Nhật Bản ghi nhận thặng dư tài khoản vãng lai là ¥7,288B trong tháng Mười Hai năm 2025, theo Trading Economics.
Diễn giải danh sách kiểm tra:
Một tài khoản vãng lai khỏe không đồng nghĩa yên chắc chắn mạnh lên, nhưng nó giúp đồng yên dễ ổn định hơn khi lực bán đầu cơ dần cạn.
Các nhịp tăng của yên thường “tăng tốc” khi thị trường đồng loạt bán khống yên và một cú sốc buộc phải đóng vị thế diễn ra nhanh chóng.
Dữ liệu cho thấy các quỹ đòn bẩy vẫn đang bán ròng các hợp đồng tương lai yên, dù quy mô vị thế bán gần đây đã được thu hẹp. Điểm này quan trọng vì khi vị thế trở nên cực đoan, biến động có thể bị khuếch đại mạnh lúc câu chuyện thị trường đổi chiều.
Diễn giải danh sách kiểm tra:
Nếu vị thế bán đầu cơ vẫn lớn và yên bắt đầu mạnh lên vì các yếu tố cơ bản, nhịp tăng có thể kéo dài hơn nhiều so với những gì không ít nhà giao dịch dự đoán.
Các quan chức Nhật Bản thường không quá chú trọng một “mức tỷ giá chính xác”, mà quan tâm nhiều hơn đến tốc độ biến động.
Chẳng hạn, Nhật Bản đã tăng cường các cảnh báo về khả năng can thiệp tiền tệ thông qua việc sử dụng nguồn dự trữ ngoại hối khi giới chức muốn đối phó với nhịp suy yếu không mong muốn của yên, trong bối cảnh ngân hàng trung ương cũng gợi ý khả năng tăng lãi suất trong ngắn hạn.
Diễn giải danh sách kiểm tra:
Nếu thị trường lại nghiêng về kịch bản yên suy yếu nhanh, xác suất phản ứng chính thức sẽ tăng lên và có thể trở thành một biến số trong tính toán giao dịch. Điều này có thể hạn chế đỉnh của $/¥ và hỗ trợ yên khi xuất hiện các nhịp “nhảy vọt” mạnh.
Mua yên thường được thể hiện bằng việc bán USD/JPY, vì vậy kỷ luật theo mức giá là yếu tố then chốt. Những tuần đầu năm 2026 đã tạo ra một vùng tham chiếu tương đối rõ ràng.
| Mức | Nguồn trong dữ liệu đầu năm 2026 | Tại sao quan trọng |
|---|---|---|
| 159.17 (vùng) | đỉnh ngày 13 tháng Một | Khi vượt lên trên vùng này, thị trường thường cho thấy chênh lệch lợi suất đang chi phối và nhu cầu carry quay trở lại. |
| 156.22 (vùng) | giá giao ngay ngày 10 tháng Hai | Đây là “vùng giữa” của thị trường, nơi các tín hiệu trong danh sách kiểm tra quan trọng hơn động lượng. |
| 152.46 (vùng) | đáy ngày 27 tháng Một | Nếu xuyên thủng vùng này, xác suất thị trường chuyển hướng theo kịch bản yên mạnh lên sẽ tăng đáng kể. |
| Kịch bản 2026 | Yếu tố thay đổi trước tiên | Phản ứng điển hình của USD/JPY | Kết luận cho người mua yên |
|---|---|---|---|
| Fed nới lỏng nhanh hơn | Dữ liệu Mỹ suy yếu và các đợt cắt giảm lãi suất được định giá | USD/JPY giảm dần trong vài tuần | Đây là thuận lợi vĩ mô rõ ràng nhất để phân bổ yên. |
| BOJ gây bất ngờ theo hướng diều hâu | BOJ báo hiệu bình thường hóa nhanh hơn | USD/JPY giảm mạnh trong ngày | Rủi ro sự kiện có lợi cho những nhà đầu tư đã có vị thế với mức rủi ro được xác định rõ. |
| Sốc 'risk-off' | Thị trường cổ phiếu lao dốc và biến động tăng vọt | Yên tăng giá nhanh | Đây là lúc hành vi trú ẩn an toàn có thể áp đảo chênh lệch lợi suất. |
| Premium tài khóa của Nhật Bản | Lợi suất JGB tăng do lo ngại về nguồn vốn | Yên có thể yếu đi mặc dù lợi suất tăng | Lợi suất Nhật cao hơn không phải lúc nào cũng tích cực cho yên nếu niềm tin xấu đi. |
Bối cảnh trái phiếu và chính trị, vốn làm tăng độ nhạy của lợi suất, đã thể hiện rõ trong các báo cáo thị trường tháng Hai 2026 và các số liệu lợi suất của Nhật.
Chỉ cần một câu chữ về mức độ dai dẳng của lạm phát hoặc đà tăng tiền lương cũng có thể nhanh chóng làm thay đổi kỳ vọng lãi suất.
Trong những giai đoạn thị trường yên ả, USD/JPY vẫn vận động như một sản phẩm “nhạy lãi suất”.
Các nhịp giảm mạnh của chứng khoán có thể kích hoạt đóng vị thế carry với tốc độ nhanh, qua đó làm yên mạnh lên, bất kể dữ liệu kinh tế trong nước.
Khi yên mất giá quá nhanh, chủ đề can thiệp thường nóng lên, và điều đó có thể đảo chiều động lượng ngay trong ngày.
Nếu thị trường vẫn bán ròng yên, bất kỳ chất xúc tác nào cũng có thể kéo theo một làn sóng đóng vị thế dồn dập.
Kỳ vọng lãi suất vẫn là động lực chủ đạo. Mức lãi suất 0.75% của Ngân hàng Nhật Bản, so với trần lãi suất quỹ liên bang khoảng 3.75%, tạo ra động cơ carry trade, vì vậy bất kỳ thay đổi nào trong khoảng cách này thường kéo theo biến động giá ngắn hạn.
Yên có thể trông như đang bị định giá thấp nếu nhìn vào thặng dư tài khoản vãng lai của Nhật và xu hướng lạm phát cải thiện, nhưng chỉ riêng định giá hiếm khi đủ để đảo chiều xu hướng. Thị trường thường cần chất xúc tác, như chênh lệch lãi suất thu hẹp hoặc một cú sốc risk-off, để duy trì đà mạnh của yên.
Có. Thặng dư tài khoản vãng lai thường hỗ trợ đồng tiền trong giai đoạn risk-off, vì nó tạo điều kiện cho dòng vốn hồi hương và làm giảm mức phụ thuộc vào nguồn vốn bên ngoài.
Yên có thể yếu đi nếu lợi suất tăng vì “những lý do xấu”, chẳng hạn các chính sách tài khóa bất ổn hoặc rối loạn thị trường, khi nhà đầu tư đòi hỏi phần bù rủi ro cao hơn và có thể giảm mức độ tiếp xúc.
BOJ dự báo lạm phát CPI sẽ giảm tốc xuống dưới 2 phần trăm trong nửa đầu 2026 rồi tăng trở lại sau đó, đồng thời nhắc lại rằng họ sẽ tiếp tục nâng lãi suất nếu triển vọng này trở thành hiện thực.
Tóm lại, năm 2026 có thể là thời điểm phù hợp để mua yên, nếu quyết định dựa trên một danh sách kiểm tra thay vì chỉ bám vào một dự báo đơn lẻ. Dù vậy, việc chọn đúng thời điểm hiện quan trọng hơn nhiều so với giai đoạn Nhật Bản bị neo ở mức 0.
Việc BOJ đưa lãi suất chính sách lên 0.75% giúp yên có một “trụ cột” chính sách rõ ràng hơn. Tuy nhiên, lãi suất tại Mỹ vẫn tạo ra đủ động lực carry, khiến các nhịp hồi của USD/JPY vẫn có đất diễn.
Vì vậy, trọng tâm cần theo dõi là: chênh lệch lãi suất có đang thu hẹp hay không, câu chuyện lạm phát và tiền lương của Nhật còn đủ đáng tin không, và tâm lý chấp nhận rủi ro toàn cầu đang ổn định hay suy yếu.
Miễn trừ trách nhiệm: Tài liệu này chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin chung và không nhằm (và không nên được coi là) tư vấn tài chính, đầu tư hay các tư vấn khác để dựa vào. Không quan điểm nào được đưa ra trong tài liệu này cấu thành một khuyến nghị của EBC hoặc tác giả rằng bất kỳ khoản đầu tư, chứng khoán, giao dịch hoặc chiến lược đầu tư cụ thể nào phù hợp với bất kỳ cá nhân cụ thể nào.
