Нийтэлсэн огноо: 2026-06-12
Шинэчилсэн огноо: 2026-06-15
АНУ-ын өгөөжийн муруй дахин эерэг төлөвт шилжлээ. Энэ нь бүх зүйл хэвийн байдалдаа эргэн орсон мэт санагдаж болох ч, арилжаачид "хэвийн" гэх тодорхойлолтыг өнгөц хүлээн авдаггүй гэдгийг хэнээр ч хэлүүлэлтгүй мэднэ.
2022 оноос 2024 оны хооронд АНУ-ын засгийн газрын богино хугацаат бондуудын өгөөж урт хугацаат бондуудынхаас өндөр байсан бөгөөд энэ нь "хөмөрсөн өгөөжийн муруй" (inverted yield curve) гэж нэрлэгддэг ер бусын нөхцөл байдал байв. Харин одоо энэ байдал өөрчлөгдлөө.
Өнөөдөр хөрөнгө оруулагчид АНУ-ын засгийн газарт 2 жил гэх мэт богино хугацаагаар мөнгө зээлүүлэхээс илүүтэйгээр 10 жил гэх мэт урт хугацаагаар зээлүүлэхдээ дахин илүү өндөр өгөөж хүртэж байна. Хөрөнгө оруулагчид мөнгөө урт хугацаагаар түгжихдээ илүү өндөр өгөөж хүлээдэг тул энэ нь зах зээлийн илүү хэвийн орчин гэж тооцогддог.
Ердийн үед АНУ-ын засгийн газрын урт хугацаат бондуудын өгөөж богино хугацааныхаас өндөр байдаг. Учир нь хөрөнгө оруулагчид мөнгөө урт хугацаагаар царцаасныхаа төлөө нэмэлт өгөөж авахыг хүсдэгтэй холбоотой юм.
Өгөөжийн муруй одоо илүү хэвийн хэлбэр рүүгээ буцаад шилжсэн байна. Хэрэв 2 жилийн хугацаатай Төрийн сангийн бондын өгөөж шиг богино хугацааны өгөөжүүд буурч байвал энэ нь Холбооны Нөөцийн Санг (ФРС) бодлогын хүүгээ бууруулна гэж зах зээл хүлээж байгааг илэрхийлж болно. Хавартаа, хэрэв 10 эсвэл 30 жилийн хугацаатай Төрийн сангийн бондын өгөөж шиг урт хугацааны өгөөжүүд өсөж байвал энэ нь инфляци өндөр хэвээр үлдэх, АНУ-ын засгийн газар илүү их өр (бонд) гаргах, эсвэл хөрөнгө оруулагчид урт хугацаагаар мөнгө зээлүүлэхдээ илүү сайн өгөөж шаардах зэрэг өөр бусад асуудалд анхаарлаа хандуулж байгааг зааж болно.
Тиймээс, муруй хэвийн байдалдаа эргэн орох нь шууд сайн эсвэл муу зүйл гэсэн үг биш юм. Хамгийн гол нь энэ үйл явц богино хугацааны хүү буурснаас уу, урт хугацааны хүү өссөнөөс үү, эсвэл хоёулаа зэрэг тохиолдсоноос болж байна уу гэдэг нь чухал юм.
Муруй ийнхүү эерэг болох нь ам.доллар, алт, АНУ-ын хөрөнгийн зах зээлийн индексүүд болон шинээр хөгжиж буй зах зээлийн валютуудад өөр өөрөөр нөлөөлөх хоёр өөр шалтгаантай байж болно.
Өгөөжийн муруй нь ижил хугацаанд харьцуулсан, өөр өөр хугацаатай бондуудын хүүгийн түвшнийг харуулдаг.
Ердийн үед урт хугацаат бондууд богино хугацааныхаас илүү өндөр хүү төлдөг учраас муруй нь дээшээ налуу хэлбэртэй байдаг. Хөрөнгө оруулагчид мөнгөө урт хугацаагаар түгжихдээ нэмэлт өгөөж шаарддаг. Муруй хөмөрөх үед богино хугацааны өгөөжүүд урт хугацааныхаас давж гардаг. Энэ нь ихэвчлэн ФРС бодлогын хүүгээ огцом өсгөсний дараа, зах зээлүүд эдгээр хүүг дараа нь буурна гэж хүлээх үед тохиолддог.
АНУ-ын өгөөжийн муруй 2022 оноос 2024 оны ихэнх хугацаанд хөмөрсөн хэвээр байсан ч үүнээс хойш эерэг налуу руугаа буцаж, урт хугацааны өгөөжүүд дахин богино хугацааныхаас өндөр болсон байна.
2026 оны 6-р сарын 1-ний байдлаар АНУ-ын 2 жилийн хугацаатай Төрийн сангийн бондын өгөөж 4.05% байсан бол 10 жилийн өгөөж 4.47% байснаар тэдгээрийн зөрүү (spread) ойролцоогоор 42 суурь нэгж буюу 0.42 хувийн пункт байв. 30 жилийн хугацаатай Төрийн сангийн бондын өгөөж бүр илүү өндөр буюу 4.99% байсан нь урт хугацааны зээлийн өртөг өндөр хэвээр байгааг илтгэж байна.
Ихэнх арилжаачид 2 жил болон 10 жилийн өгөөжийн зөрүүнд анхаарлаа хандуулдаг ч бусад дохио зангаанууд бас бий. Жишээлбэл, Нью-Йоркийн ФРС-ийнх шиг эдийн засгийн уналтын (рецессийн) зарим загварууд 10 жилийн өгөөж болон 3 сарын хугацаатай Төрийн сангийн векселийн хүүгийн зөрүүг авч үздэг.
Эерэг өгөөжийн муруй нь шууд бэлэн хариулт өгчихдөггүй. Та энэхүү өөрчлөлт богино хугацааны хүүгээс үү, урт хугацааны хүүгээс үү, эсвэл хоёулаа зэрэг нөлөөлснөөс болсон уу гэдгийг тодорхойлох хэрэгтэй хэвээр байна.
2 жилийн хугацаатай Төрийн сангийн бондын өгөөж нь ФРС-ийн бодлогын хүлээлтийг нарийн дагадаг. Арилжаачид хүүгийн бууралтыг үнэд тооцож эхлэхэд энэ өгөөж ихэвчлэн буурдаг. Энэ нь буурахын хэрээр ам.долларын бусад валютуудтай харьцуулах өгөөжийн давуу тал нарийсаж болно.
Энэ нь богино хугацааны өгөөж буурснаас шалтгаалж өгөөжийн муруй огцомших нь ам.долларт дарамт шахалт үзүүлж болно гэсэн үг юм. Хэрэв АНУ-ын хүүгийн түвшин бусад орнуудынхаас илүү хурдтай буурах хүлээлттэй байвал ам.долларыг дэмжих тулгууруудын зарим нь суларч магадгүй.
Гэсэн хэдий ч ам.доллар үргэлж ганцхан чиглэлд хөдөлдөггүй.
Хэрэв өгөөжийн муруй 10 эсвэл 30 жилийн өгөөж өссөнөөс болж илүү хэвийн хэлбэртээ орж байгаа бол ам.доллар байр сууриа хадгалж чадна. Урт хугацааны өндөр өгөөж нь илүү сайн ашиг хайж буй хөрөнгө уруулагчдыг татсан хэвээр байх боломжтой. Урт хугацааны өндөр өгөөж нь инфляцийн түгшүүр, төсвийн дарамт эсвэл бондын нийлүүлэлтийн үер зэргийг тусгаж болох бөгөөд ийм уур амьсгал дунд арилжаачид бусад газраас эрсдэлээ татахын зэрэгцээ ам.доллар руу тэмүүлсэн хэвээр байж болно.
Үүнийг унших практик арга бол ам.долларыг 2 жилийн хугацаатай Төрийн сангийн бондын өгөөжтэй харьцуулах явдал юм. Хэрэв хоёулаа ижил чиглэлд хөдөлж байвал зах зээлүүд ФРС-ийн бодлогод анхаарлаа хандуулж байгаа байх магадлалтай. Хэрэв 2 жилийн өгөөж буурч байхад ам.доллар өсөж байвал энэ хөдөлгөөн нь хүүгийн хүлээлт гэхээсээ илүүтэйгээр хөрөнгө оруулагчид аюулгүй байдлыг эрэлхийлж байгаатай холбоотой байж болно.
ФРС-ийн хүлээлт валютын зах зээлээр дамжин хэрхэн хөдөлж байгааг ажигладаг арилжаачдын хувьд, EBC-ийн форекс бүтээгдэхүүний хуудас нь гол валютуудын эсрэг ам.долларын хүч ба сул талыг хянах боломжтой FX хослолуудыг харуулдаг.
Алт бол хүү өсөх үед таны хүлээж байсан шиг тэр болгон хөдөлдөггүй цөөн хэдэн хөрөнгийн нэг юм. Заримдаа өгөөж нэмэгдэж байхад ч алтны үнэ өссөөр байж болно.
Алт нь хүүгийн өгөөж төлдөггүй тул бодит өгөөж өсөхөд алт илүү сонирхолгүй харагддаг. Бодит өгөөж гэдэг нь инфляцийн хүлээлтийг хассан бондын өгөөж юм. Хэрэв та инфляциар тохируулагдсан бондоос илүү их ашиг олох боломжтой бол ямар ч өгөөж өгдөггүй алтыг эзэмших шалтгаан багасна. Гэвч бүх зүйл үргэлж тийм энгийн байдаггүй.
Хөрөнгө оруулагчид өр, инфляци эсвэл бодлогын тогтвортой байдалд санаа зовж байгаагаас шалтгаалж урт хугацааны өгөөж өсөх үед алт дахин дээшилж болно. Ийм тохиолдолд алт нь зөвхөн хүүгийн түвшинд хариу үйлдэл үзүүлж байгаа хэрэг биш юм. Энэ нь аюулгүй байдлын эрэлт хэрэгцээнд хариу үйлдэл үзүүлж байгаа хэрэг болно.
Ийм учраас 10 жилийн нэрлэсэн (nominal) өгөөж бол алтны хөдөлгөөнийг дангаар нь харьцуулж харах буруу үзүүлэлт юм. Үүнийг 10 жилийн бодит өгөөжтэй хослуулж харах хэрэгтэй.
Зарим шинжээчид бодит өгөөж буурахын зэрэгцээ алт өсөхийг инфляциар тохируулагдсан ашиг багассаны хариу үйлдэл гэж тайлбарладаг боловч бусад хүчин зүйлүүд ч нөлөөлж байж болно. Хэрэв бодит өгөөж өндөр хэвээр байхад алт өссөөр байвал өөр шалтгаан байна гэсэн үг. Энэ тохиолдолд зах зээл зөвхөн хүүгийн бууралтыг хүлээж байгаа бус, харин инфляци, өр зээл эсвэл ерөнхий тодорхойгүй байдалд санаа зовж байгаа хэрэг юм.
АНУ-ын индексүүдийн хувьд 2 жилийн өгөөжөөс илүү урт хугацааны төгсгөл (10 жил болон 30 жил) нь ихэвчлэн илүү чухал байдаг.
Хөрөнгө оруулагчид ирээдүйн орлого өнөөдөр ямар үнэ цэнэтэй вэ гэдгийг үнэлэхдээ урт хугацааны хүүг ихэвчлэн ашигладаг. Эдгээр хүү өсөхөд ирээдүйн ашиг өнөөдрийн үнэ цэнээр илүү бага үнэтэй болдог. Ашгийнхаа ихэнх хэсгийг олон жилийн дараа олохоор хүлээгдэж буй компаниуд үүнд хамгийн их нөлөөлөл авдаг үүрэгтэй.
Nasdaq дээр олон компаниуд ирээдүйн өсөлт дээр тулгуурлан үнэлэгддэг тул 10 жилийн өндөр өгөөж нь тэдгээр үнэлгээг зөвтгөхөд илүү хэцүү болгодог. S&P 500 нь илүү олон компанийг хамардаг боловч үүнд тэсвэртэй биш юм. Хэрэв орлогын хүлээлт хүчтэй байвал индекс хэсэг хугацаанд өндөр өгөөжийг тэсвэрлэж чадах ч, хэрэв тэдгээр хүлээлт суларвал өндөр өгөөж нь илүү том асуудал болж хувирна.
Russell 2000 индекс нь өөр өөр дарамт шахалтуудад өртдөг. Жижиг компаниуд ихэвчлэн АНУ-ын эдийн засаг, зээлийн өртөг болон зээл олж авах боломжоос илүү хамааралтай байдаг.
Хэрэв богино хугацааны өгөөж буурч, зээлийн зах зээл тогтвортой хэвээр байгаагаас шалтгаалж өгөөжийн муруй эерэг болвол жижиг компаниуд (small caps) үүнээс ашиг хүртэж болно. Гэвч урт хугацааны өгөөж өсөж, зээлийн спрэдүүд (credit spreads) тэлж байгаагаас шалтгаалж муруй хэвийн хэлбэртээ орж байгаа бол энэ нь анхааруулах дохио байж болно.
Зээлийн спрэд гэдэг нь компаниуд АНУ-ын засгийн газартай харьцуулахад мөнгө зээлэхийн тулд төлдөг нэмэлт хүү юм. Эдгээр спрэд тэлэх үед энэ нь ихэвчлэн хөрөнгө оруулагчид корпорацийн эрсдэлд илүү санаа зовж байгааг илтгэдэг. Тийм ч учраас зээлийн спрэдийг өгөөжийн муруйтай хамт ажиглах нь чухал юм. Тогтвортой спрэд бүхий эерэг муруй нь нэг зүйлийг илэрхийлэх бол, тэлж буй спрэд бүхий эерэг муруй нь зах зээл өсөлт болон дахин санхүүжилтийн өртөгт илүү их санаа зовж эхэлснийг илтгэнэ.
Шинээр хөгжиж буй зах зээлийн валютууд АНУ-ын богино хугацааны өгөөж буурах үед ихэвчлэн илүү сайн гүйцэтгэл үзүүлдэг.
АНУ-ын богино хугацааны хүү буурах үед ам.долларын өгөөжийн давуу тал багасдаг. Энэ нь шинээр хөгжиж буй зах зээлийн валютуудад сэргэх боломжийг олгодог бөгөөд ялангуяа дотоодын эдийн засаг нь тогтвортой, дэлхийн хөрөнгө оруулагчид эрсдэл хүлээхэд бэлэн байгаа үед энэ нь бүр ч илүү тод ажиглагддаг.
Шинээр хөгжиж буй зах зээлд хэр их дэмжлэг ирэх нь өгөөжийн муруй ямар шалтгаанаар илүү хэвийн хэлбэртээ эргэн орж байгаагаас хамаарна.
Хэрэв ФРС хүүгээ бууруулна гэсэн хүлээлтээс шалтгаалж муруй эерэг болвол энэ нь шинээр хөгжиж буй зах зээлийг дэмжиж чадна. Гэвч АНУ-ын урт хугацааны өгөөж өсөж байгаа бол мөнгөн урсгал АНУ руу буцаж урсаж магадгүй бөгөөд энэ нь шинээр хөгжиж буй зах зээлийн валютууд болон зээлдэгчдэд хүндрэл учруулдаг.
2 жилийн өгөөж буурснаас шалтгаалж огцомшиж буй муруйг шинээр хөгжиж буй зах зээлүүд зохицуулахад илүү хялбар байдаг. Гэвч 10 эсвэл 30 жилийн өгөөж өссөнөөс шалтгаалж муруй огцомшиж байгаа бол, ФРС хүүгээ бууруулах хүлээлттэй байсан ч энэ нь асуудал үүсгэсээр байж болно.
Баталгаажуулалт авахын тулд үнийн хөдөлгөөн хэрхэн өөрчлөгдөж байгаад анхаарлаа хандуулаарай. Хэрэв ам.доллар суларч, зээлийн зах зээл тогтвортой байх үед шинээр хөгжиж буй зах зээлийн валютууд чангарч байвал арилжаачид муруйг бодлого илүү зөөлөрнө гэсэн дохио гэж харж байна. Хэрэв АНУ-ын урт хугацааны өгөөж өсөх үед тэдгээр валютууд суларч байвал зах зээл төсвийн дарамт эсвэл эрсдэлээс зайлсхийх хандлага нэмэгдэж байгаад хариу үйлдэл үзүүлж байна гэсэн үг юм.
Өгөөжийн муруй нь эдийн засгийн уналтыг (рецессийг) анхааруулах урт түүхтэй бөгөөд АНУ-ын олон рецессийн өмнө муруй хөмөрч байсан удаатай. Гэсэн хэдий ч цаг хугацаа нь хэзээ ч яг таг байдаггүй бөгөөд муруй хөмөрмөгц рецесси эхэлчихдэггүй, заримдаа энэ нь муруй дахин эерэг төлөвт шилжсэний дараа л ирдэг.
Дангаараа бол огцомшиж буй муруй нь юуг ч урьдчилан тааварладаггүй бөгөөд та илүү олон баримт хайх хэрэгтэй, хэрэв зээлийн нөхцөл байдал чангарч, ажлын байрны мэдээлэл суларч, хувьцаанууд зах зээлийг дээш нь хөтөлж байхад муруй эерэг хэвээр байвал анхааруулга тодорхой болно. Энэ үед хөрөнгө оруулагчид хүүгийн түвшинд санаа зовохоо больж, эдийн засгийн хүч чадалд илүү их санаа зовж эхэлдэг.
Илүү тайван сценари нь өөр байдаг. Инфляци хөрч, хөдөлмөрийн зах зээл саарсан ч тогтвортой хэвээр үлдэж, зээлийн нөхцөл байдал удирдах боломжтой хэмжээнд байх ба муруй эерэг хэвээр үлдэх гол шалтгаан нь богино хугацааны өгөөжүүд доошоо хөдөлж байгаатай холбоотой байдаг.
Хэрэв 10 жилийн өгөөж тогтвортой байхад 2 жилийн өгөөж унавал зах зээл ФРС-ийг хүүгээ бууруулна гэж хүлээж байна. Зээлийн зах зээл тогтвортой байх цагт энэ нь ихэвчлэн ам.долларт дарамт шахалт үзүүлж, эрсдэл хүлээх явдлыг хөхүүлэн дэмждэг.
Хэрэв 2 жилийн өгөөж тогтвортой байхад 10 болон 30 жилийн өгөөж өсвөл энэ нь инфляци, төсвийн дарамт эсвэл Төрийн сангийн бондын их хэмжээний нийлүүлэлтэд санаа зовж байгааг илтгэнэ. Энэхүү сценари нь өсөлтийн хувьцаанууд (growth stocks), шинээр хөгжиж буй зах зээлийн валютууд болон хөрөнгийн зах зээлийн өндөр үнэлгээтэй хэсгүүдэд илүү хүнд тусдаг.
Хэрэв муруй огцомшиж, зээлийн спрэдүүд нэгэн зэрэг тэлж байвал болгоомжтой байх нь хамгийн зөв арга юм. Бондын зах зээл ийм үед зөвхөн зөөлөн бодлого биш, хамаагүй илүүтэйгээр эдийн засгийн чиг хандлагын талаарх бодит түгшүүрийг дохиолж байдаг.
Мөн бодит өгөөж өндөр хэвээр байхад алт өсвөл энэ хөдөлгөөн нь бага хүү гэхээсээ илүүтэйгээр хамгаалалт хайж байгаа явдал бөгөөд инфляци, өр зээл эсвэл бодлогын найдвартай байдалд санаа зовж буйн илрэл юм.
Муруй эерэг төлөвт эргэн орох нь ашигтай боловч энэ нь бүхэл бүтэн дохио зангаа биш юм. Хамгийн чухал зүйл нь үүний цаана оршиж байна: Энэхүү хөдөлгөөн нь ФРС-ийн зөөлөн хүлээлтээс болж байна уу, эсвэл хөрөнгө оруулагчид АНУ-ын урт хугацаат өрийг эзэмшсэнийхээ төлөө илүү өндөр өгөөж шаардаж байгаагаас болж байна уу? Үүний алин болох нь энэ бүхэн ам.доллар, алт, АНУ-ын индексүүд болон шинээр хөгжиж буй зах зээлийн валютуудад хэрхэн нөлөөлөхийг шийдэх болно.
Урт хугацааны өндөр өгөөж нь ерөнхий хөрөнгийн зах зээлд хэрхэн нөлөөлж байгааг ажиглаж буй арилжаачдын хувьд, EBC-ийн индекс CFD-ийн хуудас нь зөвхөн нэг компани дээр анхаарлаа төвлөрүүлэх бус хөрөнгийн зах зээлийн гол индекс CFD-ийг хэрхэн ашиглаж болохыг тайлбарладаг.
