Giá dầu hôm nay: Brent $91, WTI $85, cao nhất 5 tuần khi rủi ro nguồn cung tăng

Chốt phiên 21/7, giá dầu Brent tăng $1,79, tương đương 2,0%, lên $91,01/thùng, còn giá dầu WTI tăng $1,68, tương đương 2,0%, lên $84,91/thùng. Đây là mức đóng cửa cao nhất của Brent kể từ 10/6 và của WTI kể từ 11/6. Sang phiên châu Á sáng 22/7, diễn biến trên thị trường dầu thô thế giới tiếp tục đi lên, Brent giao dịch quanh $92/thùng và WTI trên $85/thùng, đánh dấu phiên tăng thứ tư liên tiếp sau khi Mỹ không kích Iran đêm thứ 11 liên tiếp và lực lượng Houthi tuyên bố phong tỏa hàng hải nhằm vào dầu Saudi qua Bab el-Mandeb.

Với Việt Nam, mức giá này rơi đúng vào thời điểm nhạy cảm. Giá xăng dầu trong nước hiện vẫn áp dụng theo kỳ điều hành từ 15h ngày 16/7, còn kỳ điều hành tiếp theo diễn ra chiều 23/7. Điểm cần chú ý không phải xăng mà là diesel, vì giá diesel thành phẩm thế giới dùng để tính giá cơ sở đã tăng 17,03% chỉ trong một kỳ điều hành, gấp gần ba lần mức tăng của xăng RON95, và diesel là nhiên liệu chi phối chi phí vận tải, logistics, thủy sản và nông nghiệp.

Giá dầu hôm nay và những điểm chính cần biết

• Mặt bằng giá: Brent $91,01/thùng và WTI $84,91/thùng theo giá đóng cửa 21/7, cùng tăng 2,0%. Trong phiên 22/7, Brent quanh $92/thùng, WTI trên $85/thùng.

• Nguyên nhân trực tiếp: Mỹ tiếp tục chiến dịch không kích Iran sang đêm thứ 11, Tehran đáp trả nhằm vào mục tiêu Mỹ tại Bahrain, Kuwait và Jordan, một tàu chở dầu bị bắn trúng tại eo biển Hormuz, và Houthi tuyên bố phong tỏa hàng hải với tàu chở dầu Saudi qua Bab el-Mandeb.

• Đây là cú sốc logistics nhiều hơn là cú sốc trữ lượng: ít nhất hai tàu chở dầu thô Saudi đi Trung Quốc và Ấn Độ đã quay đầu ở Biển Đỏ ngày 21/7, một tàu khác dự kiến nhận hàng tại cảng Yanbu cũng quay lại. Nguồn dầu vẫn còn đó, vấn đề là dầu không đến được đúng cảng, đúng hạn và đúng chi phí.

• Tồn kho dầu Mỹ cho tín hiệu trái chiều: tồn kho dầu thô thương mại tuần tính đến 10/7 giảm 1,7 triệu thùng xuống 409,7 triệu thùng, thấp hơn trung bình 5 năm khoảng 6%, nhưng tổng tồn kho dầu thương mại lại tăng 13,3 triệu thùng. Dự trữ chiến lược SPR đã rút xuống 316,5 triệu thùng, mức thấp nhất trong hơn 40 năm.

• Xuất khẩu vùng Vịnh chưa hồi phục: xuất khẩu dầu thô của Saudi Arabia trong tháng 5 chỉ đạt 3,434 triệu thùng/ngày, thấp nhất kể từ khi JODI bắt đầu thống kê năm 2002, so với 7,276 triệu thùng/ngày hồi tháng 2 trước chiến sự.

• Nhu cầu dầu Trung Quốc là van giảm áp: nhập khẩu dầu thô tháng 6 của Trung Quốc chỉ 7,12 triệu thùng/ngày, giảm 41,3% so với cùng kỳ và thấp nhất kể từ tháng 10/2016. Đây là lý do chính khiến giá dầu tăng nhưng chưa bùng nổ lên vùng ba chữ số.

• Giá xăng dầu trong nước nhiều khả năng tăng tiếp: các doanh nghiệp đầu mối dự báo kỳ điều hành chiều 23/7 xăng có thể tăng khoảng 800 - 1.600 đồng/lít, diesel tăng khoảng 1.000 - 1.800 đồng/lít, tùy quyết định chi sử dụng Quỹ Bình ổn giá.

• Các vùng giá tham chiếu cần theo dõi: vùng đáy đầu tháng 7 khi Brent lùi về quanh $76/thùng sáng 11/7, vùng đỉnh hiện tại trên $92/thùng, và dự báo $74/thùng của EIA cho quý 3/2026.

Vì sao giá dầu thế giới biến động?

Đợt tăng lần này không đến từ một nguyên nhân duy nhất. Việc phân tích các yếu tố chi phối giá dầu có thể tách thành bốn lớp, mỗi lớp có tốc độ truyền dẫn khác nhau vào giá.

Lớp 1: Rủi ro địa chính trị

Xung đột Mỹ Iran bùng phát từ 28/2/2026 và eo biển Hormuz bị đóng trên thực tế kể từ thời điểm đó. Thị trường từng kỳ vọng hạ nhiệt sau bản ghi nhớ ngày 18/6 giữa Washington và Tehran, giúp dòng dầu qua Hormuz phục hồi mạnh trong tháng 6. Thỏa thuận này đổ vỡ trong hai ngày 7 và 8/7, và từ đó giá dầu tăng trở lại.

Điểm mới của tuần này là mặt trận thứ hai. Houthi tuyên bố phong tỏa hàng hải với tàu liên quan tới Saudi Arabia qua Bab el-Mandeb, gọi đây là biện pháp đáp trả. Riyadh khẳng định sẽ áp dụng mọi biện pháp cần thiết để bảo vệ tàu của mình. Rủi ro thứ ba nằm ngoài Trung Đông: các cuộc tấn công bằng thiết bị bay không người lái vào cảng của Caspian Pipeline Consortium trên Biển Đen đã làm gián đoạn xuất khẩu dầu Kazakhstan.

Lớp 2: Rủi ro logistics và chi phí vận tải biển

Đây là phần thị trường đang định giá mạnh nhất. Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ cho biết Iran đã tấn công hơn 30 tàu thương mại trong ba tháng qua, đồng thời khẳng định tuyến hàng hải vẫn mở. Với thị trường dầu, và quan trọng hơn là với các hãng bảo hiểm hàng hải, tuyên bố tuyến đường còn mở không có nhiều giá trị bằng một cam kết ngừng tấn công tàu.

Hệ quả thực tế đã xuất hiện. Kể từ khi lệnh ngừng bắn tháng 6 sụp đổ, phần lớn tàu dám đi qua Hormuz phải tắt tín hiệu định vị, và số lượng tàu này đang giảm nhanh theo dữ liệu theo dõi hàng hải. Goldman Sachs ước tính dòng dầu qua vùng Vịnh hiện chỉ còn dưới 45% mức trước chiến sự, ảnh hưởng trực tiếp đến tính thanh khoản của thị trường hàng hóa vận chuyển.

Điều này tạo ra một nghịch lý mà nhiều bài tin ngắn bỏ qua: Saudi Arabia đã chuyển phần lớn hàng xuất khẩu sang cảng Yanbu trên Biển Đỏ, bơm dầu qua đường ống Đông - Tây để né Hormuz. Nay tuyến né tránh đó lại bị đe dọa. Điểm nghẽn chính và đường vòng dự phòng bị siết cùng lúc, và đó là lý do phần bù rủi ro không chịu tan.

Lớp 3: Cung cầu vật chất

Nguồn cung dầu toàn cầu tháng 6 phục hồi mạnh 4,1 triệu thùng/ngày lên 98,8 triệu thùng/ngày theo IEA, nhưng vẫn thấp hơn mức trước chiến sự khoảng 9,4 triệu thùng/ngày. Xuất khẩu dầu vùng Vịnh, bao gồm cả khối lượng đi vòng tránh eo biển, tăng 6,5 triệu thùng/ngày lên 16,1 triệu thùng/ngày trong tháng 6, vẫn cách xa mức bình quân 24 triệu thùng/ngày trước chiến sự.

Liên minh giữa tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ OPEC và các đồng minh vẫn tiếp tục nâng hạn ngạch trên giấy. Nhóm bảy nước nòng cốt đã phê duyệt tăng 188.000 thùng/ngày cho tháng 7, là lần tăng thứ tư liên tiếp kể từ tháng 4, với tổng mức tăng lũy kế vượt 600.000 thùng/ngày. Vấn đề là công suất dự phòng của khối chủ yếu nằm tại Saudi Arabia, UAE, Iraq và Kuwait, tức nằm sau eo biển Hormuz. Hạn ngạch có thể nâng, nhưng thùng dầu chỉ ra được thị trường khi tàu chạy được.

Ở chiều ngược lại, Mỹ vẫn là nguồn đệm. Sản lượng dầu thô Mỹ đạt 13,861 triệu thùng/ngày trong tuần tính đến 10/7, cao hơn 486.000 thùng/ngày so với cùng kỳ năm ngoái, và dự trữ chiến lược đã được sử dụng mạnh để làm mềm cú sốc.

Lớp 4: Tồn kho dầu và sản phẩm lọc dầu

Đây là lớp có tác động trực tiếp nhất tới túi tiền người tiêu dùng. Báo cáo EIA tuần tính đến 10/7 cho thấy tồn kho dầu thô giảm 1,7 triệu thùng xuống 409,7 triệu thùng, tồn kho xăng giảm 1,5 triệu thùng và thấp hơn trung bình 5 năm 8%, tồn kho distillate tăng 4,6 triệu thùng nhưng vẫn thấp hơn trung bình 5 năm 11%. Nhà máy lọc dầu Mỹ chạy ở 96,2% công suất, gần kịch trần.

Ước tính của Viện Dầu khí Mỹ cho tuần tính đến 17/7 cho thấy tồn kho dầu thô tăng 2,603 triệu thùng, xăng giảm 1,379 triệu thùng, distillate tăng 1,759 triệu thùng và tồn kho tại Cushing giảm 737.000 thùng. Số liệu chính thức của EIA sẽ công bố lúc 21h30 ngày 22/7 giờ Việt Nam.

Bảng số liệu giá dầu cần theo dõi

Con số nào quan trọng nhất

Không phải mức tăng 2% trong phiên ghi nhận trên các sàn giao dịch dầu thô quốc tế. Quan trọng hơn là xuất khẩu dầu thô Saudi tháng 5 chỉ đạt 3,434 triệu thùng/ngày, mức thấp nhất trong toàn bộ chuỗi dữ liệu JODI từ năm 2002. Sản lượng của Saudi trong tháng 5 thực tế đã tăng lên 6,56 triệu thùng/ngày từ mức đáy kỷ lục 6,316 triệu thùng/ngày của tháng 4. Sản xuất phục hồi nhưng xuất khẩu vẫn rơi, nghĩa là nút thắt nằm ở khâu đưa dầu ra khỏi khu vực chứ không nằm ở khả năng bơm dầu lên.

Con số nào dễ gây hiểu nhầm

Mức tăng 13,3 triệu thùng của tổng tồn kho dầu thương mại Mỹ. Con số này nghe rất giảm giá, nhưng ba nhóm quan trọng nhất với tiêu dùng là dầu thô, xăng và distillate đều đang thấp hơn trung bình 5 năm lần lượt khoảng 6%, 8% và 11%. Tổng tồn kho tăng chủ yếu nhờ các nhóm ngoài nhiên liệu vận tải, trong đó propane và propylene tăng 3,0 triệu thùng và đang cao hơn trung bình 5 năm tới 28%. Đọc tổng số mà bỏ qua cơ cấu sẽ dẫn tới kết luận sai.

Dữ liệu nào cho thấy đây là rủi ro ngắn hạn, không phải thiếu cung bền vững

Ba dữ liệu. Thứ nhất, nguồn cung toàn cầu tháng 6 đã bật lại 4,1 triệu thùng/ngày ngay khi Hormuz thông tạm thời, cho thấy nguồn dầu vẫn nằm đó và chờ tuyến đường. Thứ hai, EIA dự báo Brent bình quân $74/thùng trong quý 3 và $65/thùng năm 2027 nhờ tồn kho được xây lại. Thứ ba, IEA cho rằng nguồn cung có thể tăng 7,5 triệu thùng/ngày trong năm 2027 nếu lưu lượng qua Hormuz cải thiện, đủ để đảo chiều cán cân sang dư cung.

Dữ liệu nào cho thấy giá vẫn còn lực đỡ

Dự trữ chiến lược Mỹ đã xuống 316,5 triệu thùng, thấp hơn cùng kỳ năm ngoái 86,2 triệu thùng. Đây là công cụ giảm sốc đã dùng gần hết dư địa. Cùng lúc, tồn kho xăng và distillate của Mỹ vẫn dưới trung bình 5 năm, còn tồn kho diesel châu Âu được Morgan Stanley dự báo rút mạnh từ tháng 8 và có thể về khoảng 299 triệu thùng vào tháng 11, mức thấp nhất cho thời điểm đó kể từ năm 2015.

Giá dầu Brent và WTI đang phản ánh điều gì?

Khi xét đến sự khác biệt giữa dầu Brent và WTI, chênh lệch giá giữa hai mặt hàng theo giá đóng cửa 21/7 là $6,10/thùng, và nới lên gần $7/thùng trong phiên 22/7. Trong tháng 5, hợp đồng Brent kỳ hạn trước bình quân $103,71/thùng còn WTI bình quân $98,51/thùng, tức chênh lệch chỉ khoảng $5,2/thùng. Khoảng cách đang rộng ra chứ không thu hẹp.

Cơ chế đứng sau rất rõ. Giá mặt hàng dầu Brent là chuẩn cho dầu giao bằng đường biển, gắn với dòng dầu Trung Đông đi châu Á và châu Âu, nên hấp thụ trực tiếp rủi ro Hormuz, Biển Đỏ, phí bảo hiểm chiến tranh và thời gian hành trình kéo dài. WTI bị neo bởi cân bằng nội địa Mỹ: tồn kho Cushing, sản lượng đá phiến gần kỷ lục ở 13,861 triệu thùng/ngày và công suất lọc dầu nội địa.

Vì vậy, khi giá dầu Brent tăng nhanh hơn giá dầu WTI, thị trường đang trả thêm tiền cho khả năng giao hàng chứ không phải cho một thùng dầu bổ sung. Ngược lại, nếu chênh lệch thu hẹp, đó thường là tín hiệu rủi ro vận tải quốc tế hạ nhiệt, hoặc nguồn cung nội địa Mỹ đang thắt lại vì lý do riêng. Đây là chỉ báo nên theo dõi hằng ngày, vì nó phản ứng sớm hơn các báo cáo tồn kho hằng tuần.

Một chi tiết kỹ thuật đáng lưu ý: Brent đã ở vùng quá mua bảy phiên liên tiếp, lần đầu tiên kể từ tháng 6/2025. Trạng thái này không đảo chiều xu hướng, nhưng làm tăng khả năng giá dầu giảm mạnh trong phiên nếu xuất hiện tin về đàm phán.

Nút thắt lớn nhất không nằm ở dầu thô

Phần lớn tin tức chỉ dừng ở mệnh đề giá dầu tăng vì chiến sự. Ba tầng dữ liệu dưới đây giải thích vì sao giá nhiên liệu có thể còn căng hơn giá dầu thô, và đây là phần quan trọng nhất với doanh nghiệp Việt Nam.

Thứ nhất, điểm nghẽn chính và tuyến dự phòng bị siết cùng lúc

Khi Hormuz bị đóng, Saudi Arabia chuyển hướng dầu qua đường ống Đông - Tây ra cảng Yanbu trên Biển Đỏ. Đó là van xả áp lớn nhất của thị trường trong 5 tháng qua. Việc Houthi tuyên bố phong tỏa hàng hải nhằm vào hàng Saudi qua Bab el-Mandeb làm van xả này mất tác dụng. Thị trường không định giá một điểm nghẽn, mà đang định giá khả năng cả hai lối ra đều bị chặn.

Thứ hai, năng lực lọc dầu mới là ràng buộc, không phải dầu thô

Biên lọc dầu diesel tại châu Âu lập kỷ lục trên $60/thùng sau khi Nga cấm xuất khẩu diesel để xử lý khủng hoảng nhiên liệu trong nước do các đợt tấn công bằng thiết bị bay không người lái vào nhà máy lọc dầu. Tại Mỹ, crack spread 3-2-1 trên NYMEX đạt kỷ lục $64,58/thùng ngày 8/7. Đối với giới đầu tư giao dịch dầu trực tuyến, IEA ghi nhận biên lợi nhuận lọc dầu và crack spread lên mức cao nhất bốn năm vào đầu tháng 7, ngay trong giai đoạn giá dầu thô đang giảm. Morgan Stanley nhận định thẳng rằng ràng buộc hiện nay của hệ thống dầu toàn cầu là công suất lọc dầu chứ không phải nguồn dầu thô.

Con số kiểm chứng rõ nhất lại nằm ngay trong công thức điều hành giá của Việt Nam. Bình quân kỳ 9/7 - 16/7, giá diesel 0,05S thành phẩm tại Singapore là $136,28/thùng, trong khi dầu thô Brent trong cùng giai đoạn dao động quanh vùng $76 đến $85/thùng. Khoảng cách giữa sản phẩm và dầu thô vượt $50/thùng. Người tiêu dùng không mua Brent, họ mua diesel, và phần chênh lệch đó chính là thứ đang đi thẳng vào giá cước vận tải.

Thứ ba, ba tổ chức năng lượng lớn đang bất đồng gần 2 triệu thùng/ngày về nhu cầu 2026

IEA dự báo nhu cầu dầu thế giới giảm 1 triệu thùng/ngày trong năm 2026, EIA dự báo giảm 1,2 triệu thùng/ngày, còn OPEC trong báo cáo tháng 7 vẫn dự báo tăng khoảng 0,8 triệu thùng/ngày. Khoảng cách này không phải lỗi kỹ thuật, mà phản ánh mức độ bất định thực sự về việc nhu cầu bị phá hủy tạm thời hay vĩnh viễn. Với người đọc, hệ quả rất thực tế: mọi dự báo giá dầu hiện nay đều có sai số lớn, và nên đọc theo kịch bản thay vì theo một con số duy nhất.

Biến số quyết định biên trên của giá vẫn là Trung Quốc. Nhập khẩu dầu thô tháng 6 của Trung Quốc chỉ đạt 29,27 triệu tấn, tương đương 7,12 triệu thùng/ngày, giảm 41,3% so với cùng kỳ, trong khi công suất vận hành nhà máy lọc dầu rơi xuống 57,72% và sản lượng chế biến giảm 17,7% so với cùng kỳ. Trung Đông thường chiếm khoảng một nửa lượng dầu thô Trung Quốc mua vào. Việc nước nhập khẩu dầu lớn nhất thế giới tự nguyện rút khỏi thị trường đã hấp thụ phần lớn cú sốc nguồn cung. Nhưng đây cũng là rủi ro hai chiều: nếu Bắc Kinh quay lại mua để tái tích trữ, lực cầu đó sẽ tạo sàn mới cho giá dầu Brent.

Tác động đến giá xăng dầu trong nước

Giá xăng hôm nay tại Việt Nam vẫn giữ nguyên theo bảng giá áp dụng từ 15h ngày 16/7, trong khi Brent đã tăng khoảng 20% so với vùng $76/thùng ghi nhận sáng 11/7. Độ lệch đó đến từ cơ chế điều hành, không phải từ độ trễ ngẫu nhiên.

Giá dầu thô thế giới không truyền dẫn 1:1 vào giá xăng bán lẻ tại Việt Nam. Cơ chế điều hành dựa trên giá thành phẩm xăng dầu bình quân tại thị trường Singapore giữa hai kỳ, chứ không dựa vào giá Brent hay WTI. Sau đó, giá cơ sở còn chịu tác động của tỷ giá, thuế, các khoản chi phí định mức, Quỹ Bình ổn giá và độ trễ nhập khẩu.

Số liệu kỳ 9/7 - 16/7 cho thấy sự lệch pha rõ rệt giữa xăng và dầu. Giá RON92 dùng pha chế E5 RON92 tăng 5,35% lên $100,03/thùng, RON95 dùng pha chế E10 RON95-III tăng 6,39% lên $103,69/thùng, nhưng diesel 0,05S tăng tới 17,03% lên $136,28/thùng và mazut tăng 13,55% lên $486,37/tấn. Kết quả là từ 15h ngày 16/7, xăng E5 RON92 tăng 635 đồng/lít lên tối đa 19.826 đồng/lít, E10 RON95-III tăng 547 đồng/lít lên 20.550 đồng/lít, trong khi diesel tăng tới 1.584 đồng/lít lên 23.329 đồng/lít dù đã được chi Quỹ Bình ổn 1.500 đồng/lít.

Đây là kỳ thứ hai liên tiếp diesel tăng trong khi xăng biến động nhẹ hơn. Ở kỳ 9/7, xăng E5 RON92 còn giảm 539 đồng/lít và E10 RON95-III giảm 412 đồng/lít, nhưng diesel vẫn tăng 569 đồng/lít. Xu hướng này khớp với diễn biến crack spread toàn cầu và cho thấy áp lực đang tập trung vào nhiên liệu công nghiệp.

Tỷ giá là lớp khuếch đại thứ hai. Sáng 22/7, tỷ giá trung tâm giữ ở 25.260 đồng/USD, biên độ 5% cho trần 26.523 đồng/USD, và giá bán USD tại nhiều ngân hàng thương mại đã tiến sát vùng trần, quanh 26.520 đồng/USD. Sự biến động của chỉ số sức mạnh đồng USD (DXY) duy trì trên 101 điểm do nhu cầu trú ẩn tăng theo căng thẳng địa chính trị. Khi giá thành phẩm tính bằng USD tăng và VND yếu đi cùng lúc, chi phí nhập khẩu quy đổi tăng theo cả hai hướng.

Nhóm chịu tác động nhanh nhất không phải người đi xe máy. Diesel là nhiên liệu của xe tải, xe container, tàu cá, máy nông nghiệp, máy phát và thiết bị xây dựng. Khi diesel tăng nhanh hơn xăng, chi phí đi vào giá cước vận tải, giá thủy sản khai thác, chi phí thu hoạch nông nghiệp, giá vật liệu xây dựng và biên lợi nhuận của doanh nghiệp logistics trước khi tác động tới hiện tượng lạm phát và giảm phát trên thị trường tiêu dùng. Ngành hàng không chịu tác động riêng qua giá jet fuel, vốn cũng nằm trong nhóm sản phẩm chưng cất đang thiếu hụt.

Cần lưu ý một điểm thường bị bỏ qua: khi giá dầu giảm, giá bán lẻ trong nước chưa chắc giảm tương ứng. Nếu crack spread vẫn cao, giá thành phẩm có thể đứng yên ngay cả khi Brent lùi về vùng thấp hơn. Đây là lý do người đọc nên theo dõi giá thành phẩm Singapore thay vì chỉ theo dõi giá dầu thô.

Dự báo giá dầu: 3 kịch bản cần theo dõi

Cần nói rõ: cả ba kịch bản đều có xác suất thực. Việc đưa ra các nhận định và dự báo giá dầu thô trong giai đoạn này gặp nhiều thách thức khi ngày 20/7, giá dầu từng giảm khi có tin các nhà trung gian đề xuất ngừng bắn 10 ngày, trước khi tăng trở lại khi triển vọng đàm phán mờ đi. Thị trường hiện phản ứng theo tin tức chính trị với biên độ lớn hơn phản ứng với số liệu cung cầu.

Nhà đầu tư và doanh nghiệp nên theo dõi gì?

Đây là danh sách theo dõi mang tính vận hành nhằm hỗ trợ nhà đầu tư tìm kiếm phương pháp đầu tư dầu thô hiệu quả, không phải khuyến nghị mua bán trực tiếp.

• Báo cáo tồn kho: ước tính API công bố tối thứ Ba và số liệu chính thức EIA công bố thứ Tư, tương đương 21h30 giờ Việt Nam. Kỳ này đặc biệt đáng chú ý vì API và EIA đang cho tín hiệu trái chiều về dầu thô.

• Lưu lượng tàu qua Hormuz và Bab el-Mandeb: số tàu tắt tín hiệu định vị và số tàu quay đầu là chỉ báo sớm hơn cả tin quân sự.

• Thông báo của OPEC+: hạn ngạch tháng tiếp theo và mức chênh giữa hạn ngạch với sản lượng thực tế.

• Dữ liệu hải quan Trung Quốc: nhập khẩu dầu thô hằng tháng và công suất lọc dầu, để nhận diện thời điểm nhu cầu dầu Trung Quốc chạm đáy.

• Chênh lệch Brent - WTI: nới rộng là dấu hiệu rủi ro vận tải quốc tế tăng, thu hẹp là dấu hiệu hạ nhiệt.

• Crack spread xăng và diesel: chỉ báo trực tiếp cho giá bán lẻ, quan trọng hơn giá dầu thô với doanh nghiệp vận tải.

• Tỷ giá USD/VND và chỉ số DXY: hai biến số quyết định chi phí nhập khẩu quy đổi.

• Lịch điều hành giá xăng dầu trong nước: kỳ tiếp theo vào chiều 23/7, sau đó theo chu kỳ hằng tuần, cùng mức trích lập và chi sử dụng Quỹ Bình ổn giá.

• Báo cáo tháng của IEA, EIA và OPEC: đặc biệt là bản STEO tiếp theo của EIA dự kiến ngày 11/8, vì dự báo hiện hành được chốt từ ngày 1/7, trước khi thỏa thuận đổ vỡ.

Câu hỏi thường gặp về giá dầu

Giá dầu hôm nay bao nhiêu?

Chốt phiên 21/7, giá dầu Brent ở $91,01/thùng và giá dầu WTI ở $84,91/thùng, cùng tăng 2,0%. Sang phiên châu Á sáng 22/7, Brent giao dịch quanh $92/thùng và WTI trên $85/thùng. Đây là phiên tăng thứ tư liên tiếp và là vùng giá cao nhất trong 5 tuần.

Vì sao giá dầu tăng?

Có ba nguyên nhân chồng lên nhau. Mỹ không kích Iran đêm thứ 11 liên tiếp và Tehran đáp trả tại Bahrain, Kuwait và Jordan. Houthi tuyên bố phong tỏa hàng hải với dầu Saudi qua Bab el-Mandeb. Xuất khẩu dầu thô Saudi tháng 5 rơi xuống mức thấp kỷ lục 3,434 triệu thùng/ngày theo dữ liệu JODI.

Giá dầu Brent khác gì WTI?

Brent là chuẩn quốc tế cho dầu giao bằng đường biển, nhạy với rủi ro Trung Đông, eo biển Hormuz và Biển Đỏ. WTI phản ánh cân bằng nội địa Mỹ, tồn kho tại Cushing và sản lượng đá phiến. Khi Brent tăng nhanh hơn WTI, thị trường đang trả thêm cho rủi ro vận tải và bảo hiểm hàng hải.

Giá dầu tăng có làm giá xăng trong nước tăng ngay không?

Không tăng ngay. Giá xăng dầu trong nước được điều chỉnh theo kỳ, dựa trên giá thành phẩm bình quân tại Singapore chứ không dựa trực tiếp vào giá dầu thô Brent, đồng thời ảnh hưởng gián tiếp đến khái niệm cán cân thương mại năng lượng. Mức giá hiện hành áp dụng từ 15h ngày 16/7. Kỳ điều hành tiếp theo diễn ra chiều 23/7, nên biến động hôm nay sẽ phản ánh vào các kỳ sau.

Eo biển Hormuz ảnh hưởng thế nào đến giá dầu?

Hormuz bị đóng trên thực tế từ 28/2/2026 và chỉ mở lại một phần sau bản ghi nhớ ngày 18/6. Xuất khẩu vùng Vịnh tháng 6 đạt 16,1 triệu thùng/ngày, vẫn thấp hơn nhiều so với mức 24 triệu thùng/ngày trước chiến sự. Phần lớn công suất dự phòng của OPEC+ nằm sau điểm nghẽn này nên khó đưa ra thị trường.

Giá dầu có thể giảm lại không?

Có. EIA dự báo Brent bình quân $74/thùng trong quý 3/2026 và $65/thùng năm 2027 khi tồn kho được xây lại. Nhu cầu dầu Trung Quốc yếu, với nhập khẩu tháng 6 chỉ 7,12 triệu thùng/ngày, cũng hạn chế đà tăng. Điều kiện là dòng chảy qua Hormuz và Biển Đỏ được nối lại ổn định.

Kết luận

Ba ý cần nhớ. Thứ nhất, giá dầu hôm nay đang ở vùng cao nhất 5 tuần, với Brent $91,01/thùng và WTI $84,91/thùng theo giá đóng cửa 21/7, và tiếp tục nhích lên trong phiên 22/7. Thứ hai, động lực chính là rủi ro vận chuyển chứ không phải thiếu hụt trữ lượng, thể hiện qua việc chênh lệch Brent - WTI nới rộng lên $6,10/thùng và xuất khẩu dầu thô Saudi rơi xuống mức thấp kỷ lục dù sản lượng đã phục hồi. Thứ ba, biến số quyết định chặng tiếp theo là dòng tàu qua Hormuz và Bab el-Mandeb, tiến độ đàm phán Mỹ - Iran, và tốc độ hồi phục của nhu cầu dầu Trung Quốc.

Thị trường đang định giá đồng thời hai câu chuyện ngược nhau. Rủi ro ngắn hạn đẩy giá giao ngay lên tác động trực tiếp tới chỉ số giá tiêu dùng CPI, trong khi dự báo trung hạn của EIA và IEA vẫn nghiêng về dư cung trong năm 2027 nếu dòng chảy được nối lại. Đó là lý do giá dầu có thể tăng mạnh theo tin tức trong ngày nhưng vẫn chịu áp lực giảm khi có tín hiệu đàm phán.

Với doanh nghiệp và người tiêu dùng Việt Nam, chỉ báo đáng theo dõi nhất trong vài tuần tới không phải mức giá Brent trên bảng điện, mà là chênh lệch giữa giá diesel thành phẩm và giá dầu thô. Chừng nào khoảng cách đó còn trên $50/thùng, chi phí vận tải và logistics sẽ còn chịu áp lực ngay cả khi giá dầu giảm.