Đăng vào: 2026-08-19
Cập nhật vào: 2026-08-19
Chứng khoán Mỹ giảm phiên thứ ba liên tiếp trong ngày 18/8, rạng sáng 19/8 theo giờ Việt Nam, khi áp lực bán tập trung vào công nghệ và bán dẫn. S&P 500 mất 0,69% xuống 7.691,76 điểm, Nasdaq Composite giảm 1,33% còn 26.289,71 điểm, trong khi Dow Jones chỉ giảm 0,22% xuống 53.343,40 điểm.
Động lực quan trọng không chỉ nằm ở giá dầu hay căng thẳng Trung Đông. Khi lợi suất trái phiếu kho bạc kỳ hạn dài tăng lên vùng cao nhiều năm, tỷ lệ chiết khấu đối với lợi nhuận tương lai bị đẩy lên, khiến những cổ phiếu có định giá phụ thuộc mạnh vào tăng trưởng dài hạn chịu sức ép lớn nhất. Chỉ số bán dẫn Philadelphia giảm tới 5%, gần gấp bốn lần mức giảm của Nasdaq.
Phiên 18/8 cho thấy năm tín hiệu quan trọng hơn bản thân mức giảm của các chỉ số.
Thứ nhất, áp lực bán có tính chọn lọc rất rõ. Công nghệ giảm 1,9%, trở thành nhóm gây sức ép lớn nhất lên S&P 500, trong khi y tế tăng 1,6%, tiêu dùng thiết yếu tăng 1,1% và năng lượng tăng 1,8%. Điều này phù hợp với một quá trình luân chuyển vốn khỏi tài sản nhạy cảm với lãi suất sang các cổ phiếu phòng thủ hoặc hưởng lợi từ dầu, thay vì một đợt rút vốn đồng loạt khỏi cổ phiếu.
Thứ hai, độ rộng thị trường đã xấu đi. Trên Nasdaq, 2.977 cổ phiếu giảm so với 1.778 cổ phiếu tăng. Tại Sở Giao dịch Chứng khoán New York, số mã giảm nhiều gấp 1,94 lần số mã tăng. Nasdaq đồng thời ghi nhận 121 đáy mới trong 52 tuần, vượt 75 đỉnh mới.
Thứ ba, tín hiệu vẫn chưa giống một đợt bán tháo cưỡng bức. Chỉ số biến động VIX đóng cửa ở 15,84, trong khi khối lượng giao dịch trên các sàn Mỹ đạt 14,86 tỷ cổ phiếu, thấp hơn gần 12% so với mức bình quân 20 phiên là 16,88 tỷ. Áp lực bán vì thế đáng chú ý nhưng chưa đi kèm sự bùng nổ về biến động và thanh khoản thường thấy trong các giai đoạn hoảng loạn.
Thứ tư, S&P 500 vẫn chỉ thấp hơn khoảng 1,37% so với mức đóng cửa kỷ lục 7.798,99 điểm thiết lập ngày 13/8. Nhịp giảm hiện nay vì thế phù hợp hơn với khái niệm tái định giá và chốt lời ở những khu vực đắt đỏ, chưa đủ để xác nhận một đợt điều chỉnh sâu của toàn thị trường.
Thứ năm, rủi ro lãi suất đang chuyển từ câu chuyện Fed sang kỳ hạn dài. Đây là điểm có ý nghĩa lớn đối với định giá chứng khoán Mỹ.
Lợi suất Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm kết thúc ngày 18/8 ở 4,71%, trong khi kỳ hạn 30 năm ở 5,28%. Trong phiên, lợi suất 30 năm từng chạm 5,327%, mức cao nhất kể từ năm 2007, còn lợi suất 10 năm lên khoảng 4,739%.
Điểm quan trọng hơn nằm ở lợi suất thực. Lợi suất thực kỳ hạn 10 năm ở 2,41% và kỳ hạn 30 năm ở 3,03%. Chênh lệch giữa lợi suất danh nghĩa 10 năm 4,71% và lợi suất thực 2,41% vào khoảng 2,30 điểm phần trăm. Điều đó cho thấy mức lợi suất cao hiện nay không chỉ phản ánh kỳ vọng lạm phát. Chi phí vốn thực mà nhà đầu tư yêu cầu cũng ở mức cao.
Đây là bất lợi trực tiếp đối với công nghệ. Giá trị của một doanh nghiệp tăng trưởng phụ thuộc nhiều vào dòng tiền được kỳ vọng tạo ra trong những năm xa hơn. Khi lãi suất thực tăng, giá trị hiện tại của các dòng tiền đó giảm mạnh hơn, khiến nhà đầu tư khó chấp nhận cùng một mức định giá như trước.
Áp lực còn lớn hơn khi đặt cạnh định giá S&P 500. Hệ số giá trên lợi nhuận dự phóng 12 tháng của chỉ số gần đây ở khoảng 20 lần, cao hơn bình quân 10 năm là 19 lần. Một hệ số 20 lần tương đương lợi suất lợi nhuận dự phóng khoảng 5%. Trong khi đó, Kho bạc Mỹ 10 năm mang lại lợi suất 4,71%.
Khoảng cách thô chỉ khoảng 0,29 điểm phần trăm. Đây không phải cách tính đầy đủ phần bù rủi ro cổ phiếu, nhưng nó cho thấy bài toán cạnh tranh vốn: khi tài sản chính phủ kỳ hạn 10 năm mang lại gần 4,7%, mức định giá cao của cổ phiếu cần được bảo vệ bằng tăng trưởng lợi nhuận đủ mạnh.
| Chỉ số | Đóng cửa | Thay đổi | Động lực chính |
|---|---|---|---|
| S&P 500 | 7.691,76 | -0,69% | Công nghệ và bán dẫn kéo giảm |
| Nasdaq Composite | 26.289,71 | -1,33% | Nhạy cảm nhất với lợi suất và cổ phiếu tăng trưởng |
| Dow Jones | 53.343,40 | -0,22% | Ít phụ thuộc hơn vào bán dẫn |
Mức giảm của Nasdaq gần gấp đôi S&P 500 và khoảng sáu lần Dow Jones. Sự khác biệt này phản ánh cấu trúc chỉ số hơn là ba đánh giá hoàn toàn khác nhau về kinh tế Mỹ.
Nasdaq tập trung nhiều doanh nghiệp công nghệ và tăng trưởng có định giá nhạy cảm với lãi suất. Dow Jones có cơ cấu đa dạng hơn và ít phụ thuộc vào nhóm bán dẫn. Khi lợi suất dài hạn tăng nhanh, sự phân hóa giữa ba chỉ số vì thế trở thành thước đo hữu ích về mức độ nhạy cảm với chi phí vốn.
Chỉ số bán dẫn Philadelphia giảm 5%. Cổ phiếu NVIDIA mất 2,3%, Micron giảm 7% sau khi đã tăng gần 18% trong năm phiên trước đó, Sandisk mất 9% và Western Digital giảm 7,4%.
Những mức giảm này cho thấy hai lực tác động đồng thời. Một là chốt lời sau giai đoạn tăng mạnh. Hai là việc lợi suất dài hạn tăng làm thị trường yêu cầu mức định giá thấp hơn đối với các dòng lợi nhuận nằm xa trong tương lai.
Điều đáng chú ý là nền tảng lợi nhuận doanh nghiệp Mỹ chưa suy yếu tương ứng với giá cổ phiếu. Tăng trưởng lợi nhuận quý II của S&P 500 gần đây được ước tính ở 50,4%. Tuy nhiên, nếu loại Alphabet và Amazon, tốc độ này giảm còn 32%. Hai doanh nghiệp chiếm khoảng 71% phần gia tăng lợi nhuận tính bằng tiền của toàn chỉ số so với ước tính cuối tháng 6, phần lớn do các khoản thu nhập đầu tư lớn.
Điều này tạo ra một nghịch lý. Lợi nhuận S&P 500 vẫn rất mạnh ngay cả sau điều chỉnh, nhưng con số tổng thể 50,4% làm sức khỏe lợi nhuận trông mạnh hơn hoạt động kinh doanh cốt lõi. Khi định giá đã cao và lợi suất thực cũng cao, thị trường sẽ ngày càng phân biệt giữa tăng trưởng lợi nhuận vận hành và những khoản lãi khó lặp lại.
Phiên 18/8 không cho thấy tiền rời bỏ hoàn toàn thị trường cổ phiếu. Y tế, tiêu dùng thiết yếu và năng lượng cùng tăng trong khi công nghệ giảm mạnh. Đây là mô hình luân chuyển vốn điển hình khi nhà đầu tư muốn giảm độ nhạy với lãi suất nhưng chưa chuyển sang trạng thái phòng thủ cực đoan.
Năng lượng có vị thế đặc biệt. Dầu cao giúp cải thiện triển vọng doanh thu và lợi nhuận của ngành, nhưng cũng làm tăng rủi ro lạm phát đối với phần còn lại của thị trường. Sáng 19/8, Brent giao dịch quanh $91,28/thùng và WTI khoảng $85,31/thùng, tiếp tục ở vùng cao sau bốn phiên tăng liên tiếp.
Vì vậy, giá dầu tăng tác động đến chứng khoán theo hai chiều trái ngược đối với S&P 500: hỗ trợ cổ phiếu năng lượng nhưng đồng thời có thể giữ lợi suất dài hạn ở mức cao, gây sức ép lên công nghệ.
Dữ liệu mới nhất cũng không cho thấy một nền kinh tế suy yếu đồng đều. Sản lượng công nghiệp tháng 7 tăng 0,2%, sản lượng chế tạo tăng 0,2% và công suất sử dụng toàn ngành lên 76,3%.
Bên dưới con số tổng thể xuất hiện sự phân hóa đáng chú ý. Sản lượng thiết bị doanh nghiệp tăng 0,8% trong tháng và 6,6% so với cùng kỳ, trong khi sản lượng hàng tiêu dùng giảm 0,4% trong tháng và thấp hơn 1,8% so với một năm trước.
Điều này củng cố một cấu trúc kinh tế trong đó đầu tư doanh nghiệp đang khỏe hơn tiêu dùng hàng hóa. Với Fed, đó là một bài toán khó: nền kinh tế chưa yếu đủ đồng đều để tạo áp lực nới lỏng mạnh, trong khi giá năng lượng và lợi suất dài hạn vẫn khiến rủi ro lạm phát khó bị bỏ qua.
Biên bản cuộc họp Fed ngày 28-29/7 sẽ được công bố lúc 14:00 ngày 19/8 theo giờ miền Đông Mỹ, tương đương khoảng 01:00 ngày 20/8 tại Việt Nam. Tại cuộc họp đó, Fed giữ lãi suất ở 3,50%-3,75% với tỷ lệ biểu quyết 9-3; ba thành viên phản đối muốn tăng thêm 0,25 điểm phần trăm.
Thị trường cần tìm tín hiệu về mức độ Fed lo ngại lạm phát năng lượng, khả năng duy trì lãi suất cao và sự chia rẽ trong nội bộ Ủy ban.
Lợi suất cũng cần được theo dõi song song. Đến sáng 19/8 tại châu Á, lợi suất 10 năm đã hạ về khoảng 4,702% và kỳ hạn 30 năm về 5,282%, cho thấy đợt bán trái phiếu tạm thời chững lại.
Nếu lợi suất tiếp tục hạ nhiệt trong khi dầu ổn định, áp lực định giá đối với công nghệ có thể giảm. Nếu kỳ hạn 10 năm quay lại vùng 4,75% và kỳ hạn 30 năm vượt bền vững 5,3%, thị trường có thể phải tái định giá cổ phiếu tăng trưởng sâu hơn.
Áp lực chính đến từ cổ phiếu công nghệ và bán dẫn khi lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn dài tăng mạnh. Giá dầu cao và bất ổn Trung Đông làm gia tăng rủi ro lạm phát, khiến nhà đầu tư giảm mức định giá sẵn sàng trả cho các doanh nghiệp tăng trưởng dài hạn.
Nasdaq giảm 1,33%, trong khi S&P 500 giảm 0,69%. Mức chênh lệch phản ánh tỷ trọng công nghệ và bán dẫn lớn hơn của Nasdaq. Độ rộng thị trường đã suy yếu, nhưng VIX dưới 16 và khối lượng thấp hơn bình quân chưa cho thấy trạng thái bán tháo hoảng loạn.
Ba biến số quan trọng nhất là biên bản Fed, lợi suất trái phiếu dài hạn và giá dầu. Nếu lợi suất hạ trong khi dầu ổn định, cổ phiếu công nghệ có thể được giải tỏa áp lực định giá. Ngược lại, lợi suất tái lập đỉnh mới sẽ khiến Nasdaq và bán dẫn nhạy cảm hơn.
Chứng khoán Mỹ đang đối mặt với một phép thử về định giá hơn là một sự đổ vỡ của nền tảng lợi nhuận. S&P 500 vẫn chỉ cách đỉnh lịch sử khoảng 1,4%, lợi nhuận doanh nghiệp tiếp tục tăng mạnh và dòng tiền chưa rời bỏ hoàn toàn cổ phiếu. Tuy nhiên, lợi suất thực 10 năm trên 2,4% làm thay đổi đáng kể mức giá hợp lý của các tài sản tăng trưởng.
Khi trái phiếu chính phủ mang lại lợi suất gần với lợi suất lợi nhuận dự phóng của S&P 500, thị trường cần tăng trưởng lợi nhuận thực chất để duy trì định giá cao. Cán cân rủi ro vì thế đang nằm ở lợi suất dài hạn, dầu và khả năng Fed giữ được lạm phát mà không làm suy yếu tăng trưởng.
Khi lợi suất cao đang tạo ra sự phân hóa mạnh giữa chỉ số, công nghệ và các nhóm phòng thủ, cơ hội không chỉ nằm ở việc thị trường tăng hay giảm mà ở khả năng lựa chọn đúng tài sản và phản ứng đúng thời điểm. EBC cho phép nhà giao dịch tiếp cận các chỉ số lớn như S&P 500, Dow Jones cùng nhiều cổ phiếu Mỹ thông qua CFD, với khả năng xây dựng chiến lược theo cả chiều tăng và giảm. Hãy mở tài khoản EBC để biến những biến động của Phố Wall thành cơ hội giao dịch có chiến lược, thay vì chỉ đứng ngoài theo dõi thị trường.
