เศรษฐกิจไทย 2569 โตแบบ K-shaped ทำไม GDP เพิ่ม 2.5% แต่รายได้ครัวเรือนกลับลดครั้งแรกในรอบ 6 ปี

เศรษฐกิจไทยปี 2569 อยู่ในรูปแบบ K-shaped หมายถึง ภาวะที่เศรษฐกิจฟื้นตัวแยกเป็นสองทางพร้อมกัน ขาบนคือภาคส่งออกและการลงทุนเทคโนโลยีที่โตแรง ขาล่างคือครัวเรือนและ SMEs ที่รายได้ยังหดตัว ปี 2569 กระทรวงการคลังคาด GDP โต 2.5% ขณะที่รายได้เฉลี่ยครัวเรือนไทยลดลงเหลือ 28,308 บาทต่อเดือน ซึ่งเป็นการลดลงครั้งแรกในรอบ 6 ปี

ประเด็นสำคัญ

• กระทรวงการคลังปรับคาดการณ์ GDP ปี 2569 ขึ้นเป็น 2.5% จากเดิม 1.6% ซึ่งได้แรงขับหลักจากคาดการณ์การส่งออกที่ 12.5%

• รายได้เฉลี่ยครัวเรือนไทยปี 2568 อยู่ที่ 28,308 บาทต่อเดือน ลดลง 2.5% จาก 29,030 บาทในปี 2566 ขณะที่รายได้จากเงินช่วยเหลือภาครัฐเพิ่มขึ้น 66.9%

• ค่าจ้างที่แท้จริงหลังหักเงินเฟ้อไตรมาส 2/2569 ติดลบ 2.88% โดยกลุ่มอาชีพอิสระหนักสุดที่ลบ 4.54%

• หุ้น DELTA ตัวเดียวมีมูลค่าตลาดราว 4.07 ล้านล้านบาท หรือราว 21% ของทั้งตลาดหุ้นไทย ทำให้ดัชนี SET สะท้อนเศรษฐกิจจริงได้น้อยลง

K-shaped คืออะไร ทำไมทุกสำนักเศรษฐกิจพูดคำนี้พร้อมกัน

K-shaped Recovery (การฟื้นตัวรูปตัว K): การฟื้นตัวที่แยกเป็นสองทางพร้อมกัน กลุ่มหนึ่งไต่ขึ้นตามขาบนของตัวอักษร K อีกกลุ่มไหลลงตามขาล่าง ทั้งสองกลุ่มอยู่ในตัวเลข GDP ชุดเดียวกัน

คณะกรรมการนโยบายการเงิน (กนง.) มีมติเอกฉันท์ 7 ต่อ 0 คงอัตราดอกเบี้ยนโยบายที่ 1.00% ในการประชุมวันที่ 26 สิงหาคม 2569 แถลงการณ์ระบุว่าเศรษฐกิจไทยได้แรงส่งจากวัฏจักรเทคโนโลยีและปัญญาประดิษฐ์ (AI) แต่อัตราการเติบโตยังต่ำและไม่ทั่วถึง โดยสินเชื่อรวมขยายตัวเพิ่มขึ้น ขณะที่สินเชื่อ SMEs ยังคงหดตัว

SCB EIC ปรับประมาณการ GDP ปี 2569 ขึ้นเป็น 2.0% พร้อมเตือนว่าแรงส่งกระจุกอยู่ในธุรกิจขนาดใหญ่กลุ่ม AI, Data Center และอิเล็กทรอนิกส์ ในขณะที่สภาพัฒน์ (สศช.) และสภาหอการค้าไทยได้ข้อสรุปเดียวกันจากข้อมูลคนละชุด นี่คือข้อสรุปร่วมของนักเศรษฐศาสตร์หลายสำนักที่วิเคราะห์แยกกัน

ตัวเลขสองชุดที่ขัดแย้งกันในเศรษฐกิจไทยตอนนี้

เมื่อมองจากตัวเลขระดับประเทศ เศรษฐกิจไทยอาจยังดูเติบโต ทั้ง GDP การส่งออก และตลาดหุ้นที่ยังมีตัวเลขสนับสนุน แต่เมื่อมองลงมาถึงระดับครัวเรือน ภาพกลับแตกต่างออกไป รายได้ลดลงและกำลังซื้อยังเผชิญแรงกดดัน นี่คือความย้อนแย้งของเศรษฐกิจแบบ K-shaped ที่การเติบโตไม่ได้กระจายไปถึงทุกกลุ่มอย่างเท่าเทียมกัน

3 คำศัพท์ที่ต้องเข้าใจก่อนอ่านตัวเลขเหล่านี้

1. ค่าจ้างที่แท้จริง (Real Wage) ค่าจ้างที่หักผลของเงินเฟ้อออกแล้ว หากเงินเดือนขึ้น 1% แต่ของแพงขึ้น 3% ค่าจ้างที่แท้จริงจะติดลบ 2% แปลว่าเงินเดือนขึ้นแต่ซื้อของได้น้อยลงกว่าเดิม

2. หนี้ครัวเรือนต่อ GDP สัดส่วนหนี้ทั้งหมดของครัวเรือนเทียบกับขนาดเศรษฐกิจ ซึ่งสามารถลดลงได้สองทาง ทางแรกคือ หนี้ลดลงจริง ทางที่สองคือ GDP โตเร็วกว่าหนี้ ซึ่งให้ความหมายต่างกันคนละเรื่อง

3. ผู้เสมือนว่างงาน คนที่มีงานทำแต่ทำงานน้อยกว่า 4 ชั่วโมงต่อวัน ไตรมาส 2/2569 มี 2.2 ล้านคน เพิ่มขึ้น 8% คนกลุ่มนี้ไม่ถูกนับเป็นผู้ว่างงานในสถิติ

ขาบนของตัว K: เงินมาจากไหน และไปกระจุกที่ใคร

ภาคส่งออกคาดโต 12.5% ในปีนี้ ขณะที่การนำเข้าขยายตัวถึง 19.0% ตามการเร่งซื้อเครื่องจักรและสินค้าทุน การนำเข้าที่โตเร็วกว่าส่งออกบอกว่าภาคธุรกิจกำลังลงทุนขยายกำลังการผลิตจริง

BOI รับคำขอส่งเสริมการลงทุนไตรมาสแรกปี 2569 รวม 1.016 ล้านล้านบาท จาก 624 โครงการ โดย 873,741 ล้านบาท หรือ 86% ของเงินจำนวนนี้เป็นกลุ่มดิจิทัลที่นำโดยดาต้าเซ็นเตอร์และคลาวด์ ยอดไตรมาสเดียวนี้สูงกว่ายอดอนุมัติดาต้าเซ็นเตอร์ตลอดทั้งปี 2568 ที่ 746,000 ล้านบาท

ดัชนี SET ขยับจากราว 1,200 จุดเมื่อปีก่อน มาเคลื่อนไหวแถว 1,600 จุดในเดือนสิงหาคม 2569 พร้อมแรงซื้อสุทธิจากนักลงทุนต่างชาติที่กลับเข้ามา ผลตอบแทนนี้กระจุกอยู่ในหุ้นกลุ่มอิเล็กทรอนิกส์ นิคมอุตสาหกรรม และโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัล 

รายละเอียดว่าใครได้ประโยชน์ตัวจริงอ่านต่อได้ที่ ดาต้าเซ็นเตอร์ไทยดึงเม็ดเงิน 1 ล้านล้านบาทใน Q1/2026: WHA และ AMATA ได้อะไรจากนี้

ขาล่างของตัว K: ตัวเลขที่ไม่ปรากฏในพาดหัวข่าว

รายได้เฉลี่ยครัวเรือนไทยปี 2568 อยู่ที่ 28,308 บาทต่อเดือน ลดจาก 29,030 บาทในปี 2566 คิดเป็นการหดตัว 2.5% ซึ่งเป็นครั้งแรกในรอบ 6 ปี รายได้จากการทำงานลดลง 4.8% รายได้จากการลงทุนและทรัพย์สินลดลง 2.9% มีเพียงรายได้จากเงินช่วยเหลือภาครัฐที่เพิ่มขึ้น 66.9%

ไตรมาส 2/2569 มีผู้มีงานทำ 41.5 ล้านคน เพิ่มขึ้น 5.1% แต่ผู้ว่างงานก็เพิ่มขึ้น 9.7% มาอยู่ที่ 4 แสนคน สูงสุดในรอบ 7 ไตรมาส ประเด็นที่ต้องจับตาคือ ในกลุ่มผู้ว่างงานทั้งหมดมี 2.06 แสนคนที่เคยทำงานมาก่อน เพิ่มขึ้นถึง 49.6% จากปีก่อน ตัวเลขนี้คือคนตกงาน ไม่ใช่นักศึกษาจบใหม่ที่ยังหางานไม่ได้

ค่าจ้างเฉลี่ยไตรมาส 2/2569 อยู่ที่ 15,937 บาทต่อคนต่อเดือน ลดลง 0.25% เมื่อหักเงินเฟ้อที่ 2.70% ออกแล้ว ค่าจ้างที่แท้จริงติดลบ 2.88% โดยกลุ่มอาชีพอิสระรับผลหนักที่สุดที่ลบ 4.54% เทียบกับลูกจ้างในระบบที่ลบ 1.76% ครึ่งแรกของปี 2569 ยังมีธุรกิจแจ้งเลิกกิจการ 7,024 ราย เพิ่มขึ้น 12.5% จากช่วงเดียวกันปีก่อน

หนี้ครัวเรือนลดลงต่ำสุดในรอบ 6 ปี เป็นข่าวดีจริงหรือ

สัดส่วนหนี้ครัวเรือนต่อ GDP ไตรมาส 1/2569 ลดมาอยู่ที่ 85.9% จาก 86.7% ในไตรมาสก่อน ซึ่งเป็นระดับต่ำสุดในรอบ 6 ปี ตัวเลขนี้ดูเหมือนสัญญาณฟื้นตัว แต่ทั้งสศช. และ SCB EIC เตือนตรงกันว่าอย่าเพิ่งสรุปเช่นนั้น

มูลค่าหนี้ครัวเรือนจริงยังเพิ่มขึ้นต่อเนื่อง แตะ 16.41 ล้านล้านบาท ขยายตัว 0.5% และกลับมาโตได้ 2 ไตรมาสติดกัน สัดส่วนที่ลดลงจึงเกิดจาก GDP ที่โตเร็วกว่าหนี้ ส่วน SCB EIC ระบุชัดว่าสาเหตุอีกด้านคือการเข้าถึงสินเชื่อรายย่อยที่ยังทำได้ยาก

สศช. ยังเตือนความเสี่ยงใหม่ที่กำลังก่อตัว คือผู้กู้บางรายขอสินเชื่อที่อยู่อาศัยหลายบัญชีในเวลาไล่เลี่ยกัน ผ่านช่องว่างของระบบข้อมูลเครดิต ภาระหนี้จึงอาจเกินความสามารถชำระโดยที่สถาบันการเงินแต่ละแห่งไม่เห็นภาพรวม ตัวเลขพาดหัวที่ดูดีขึ้นจึงไม่ได้แปลว่าโครงสร้างข้างใต้ดีขึ้นตาม

ทำไมเงินขาบนไม่ไหลลงมาขาล่าง

• สัดส่วนนำเข้าสูง อุตสาหกรรม AI, Data Center และอิเล็กทรอนิกส์ขั้นสูงพึ่งพาวัตถุดิบและเครื่องจักรจากต่างประเทศเป็นส่วนใหญ่ เม็ดเงินจึงไหลออกก่อนจะวนกลับมาเป็นรายได้ในประเทศ

• ใช้ทุนมาก จ้างคนน้อย ดาต้าเซ็นเตอร์ขนาด 80 ถึง 100 เมกะวัตต์ใช้ที่ดิน 60 ถึง 100 ไร่ แต่สร้างตำแหน่งงานถาวรน้อยมากเมื่อเทียบกับมูลค่าลงทุน ผลบวกด้านการจ้างงานจึงกระจุกอยู่ในแรงงานทักษะสูงกลุ่มเล็ก

• ขาล่างพึ่งกำลังซื้อในประเทศ SMEs และธุรกิจรายย่อยถูกกดดันพร้อมกันสามทาง คือ รายได้ลด หนี้สูง และกู้ยาก ซึ่งตรงกับที่ กนง. ระบุว่าสินเชื่อ SMEs ยังหดตัวสวนทางสินเชื่อรวม

รายได้จากเงินช่วยเหลือภาครัฐที่เพิ่มขึ้น 66.9% คือตัวเลขที่บอกกลไกนี้ได้ชัดที่สุด เมื่อรายได้จากการทำงานหดตัวแต่รายได้จากรัฐพุ่งขึ้น สิ่งที่เกิดขึ้นคือการประคองกำลังซื้อด้วยงบประมาณ แทนที่จะเป็นการฟื้นตัวของรายได้จากตัวเศรษฐกิจเอง ความยั่งยืนทางการคลังจึงกลายเป็นตัวแปรที่นักลงทุนต้องติดตามคู่กับตัวเลขการเติบโต

เงินบาทและดอกเบี้ยในภาพ K-shaped ที่นักเทรดต้องชั่งน้ำหนัก

กนง. ประเมินว่าเงินเฟ้อทั่วไปมีแนวโน้มปรับสูงขึ้นไปจนถึงไตรมาส 1 ปี 2570 จากผลของเอลนีโญและการทยอยส่งผ่านต้นทุน ขณะที่ SCB EIC คาดว่าดอกเบี้ยนโยบายจะทรงตัวที่ 1% ตลอดทั้งปี ดอกเบี้ยคงที่บวกเงินเฟ้อขาขึ้น เท่ากับผลตอบแทนที่แท้จริงของสินทรัพย์สกุลบาทถูกบีบให้แคบลง

ภาวะ K-shaped ของเศรษฐกิจไทยตอนนี้สร้างกับดักเชิงนโยบายที่ชัดเจน การขึ้นดอกเบี้ยเพื่อสกัดเงินเฟ้อจะเพิ่มภาระให้ขาล่างที่ค่าจ้างแท้จริงติดลบอยู่แล้ว ส่วนการลดดอกเบี้ยแม้จะช่วยเร่งการเติบโตแต่กดดันค่าเงินบาท มติเอกฉันท์ 7 ต่อ 0 ที่ให้คงดอกเบี้ยจึงสะท้อนว่า กนง. เลือกรักษาพื้นที่นโยบาย (policy space) ไว้ก่อน

ฝั่งเสถียรภาพภายนอกส่งสัญญาณสวนทางกับฝั่งครัวเรือน Moody’s ปรับแนวโน้มความน่าเชื่อถือ (Outlook) ของไทยจาก “เชิงลบ (Negative Outlook)” เป็น “มีเสถียรภาพ (Stable Outlook)” ที่อันดับ Baa1 เมื่อ 21 เมษายน 2569 และจัดไทยอยู่ในกลุ่ม 5 ตลาดเกิดใหม่ที่รับมือวิกฤตได้ดีที่สุดเมื่อ 5 พฤษภาคม 2569 รายละเอียดผลต่อค่าเงินอ่านต่อได้ที่ Moody’s ยกไทยติด Top 5 EM แข็งแกร่งสุดโลก: ค่าเงินบาทและ USDTHB จะไปทางไหน

นักลงทุนควรอ่านภาพเศรษฐกิจไทยแบบ K-shaped นี้อย่างไร

DELTA เพียงตัวเดียวมีมูลค่าตลาดราว 4.07 ล้านล้านบาท จากมูลค่าตลาดหุ้นไทยทั้งหมดราว 19.37 ล้านล้านบาท คิดเป็นสัดส่วนราว 21% และซื้อขายที่ P/E สูงกว่า 100 เท่า ตัวเลขนี้อธิบายได้ว่าทำไมดัชนี SET ขึ้น แต่พอร์ตของคนส่วนใหญ่กลับไม่ขยับตาม

ราคาทองคำในประเทศขยับขึ้นแตะ 71,800 บาทต่อบาททองคำเมื่อวันที่ 24 สิงหาคม 2569 ซึ่งเป็นสินทรัพย์ที่เคลื่อนไหวตามดอลลาร์และดอกเบี้ยโลก ไม่ได้ขึ้นกับกำลังซื้อในประเทศ วิธีคิดเรื่องการแบ่งสัดส่วนระหว่างตลาดไทยกับตลาดโลกอธิบายไว้ใน หุ้นไทย vs หุ้นโลก 2026: เลือกจัดพอร์ตที่ไหนดี ส่วนวิธีดูว่าเม็ดเงินกำลังหมุนไปกลุ่มไหน อ่านได้ที่ กลยุทธ์การหมุนเวียนภาคส่วน

5 ตัวเลขที่ต้องติดตามในครึ่งหลังปี 2569

วันประกาศตัวเลขเหล่านี้ดูได้จาก ปฏิทินเศรษฐกิจ ของ EBC และหากต้องการคำนวณขนาดสถานะกับความเสี่ยงก่อนวางแผนพอร์ต ใช้ เครื่องมือคำนวณการเทรด ได้ฟรี

คำถามที่พบบ่อยเรื่องเศรษฐกิจไทยแบบ K-shaped

เศรษฐกิจ K-shaped คืออะไร อธิบายสั้น ๆ

K-shaped คือการฟื้นตัวที่แยกเป็นสองทางพร้อมกัน กลุ่มหนึ่งไต่ขึ้นตามขาบนของตัว K อีกกลุ่มไหลลงตามขาล่าง กรณีของเศรษฐกิจไทยปี 2569 ขาบนคือการส่งออกและการลงทุนเทคโนโลยี ส่วนขาล่างคือครัวเรือนรายได้น้อยถึงปานกลางและ SMEs

GDP ไทยปี 2569 โตเท่าไหร่

กระทรวงการคลังคาด 2.5% ในกรอบ 2.0 ถึง 3.0% ปรับขึ้นจากประมาณการเดือนเมษายนที่ 1.6% ขณะที่ SCB EIC ประเมิน 2.0% และ IMF ประเมิน 1.9% ความต่างระหว่างสามสำนักสะท้อนว่าแรงส่งจากนอกประเทศยังไม่แน่นอนสูง

ทำไม GDP โตแต่คนไทยรู้สึกว่าเงินไม่พอใช้

เพราะการเติบโตกระจุกในอุตสาหกรรมที่พึ่งการนำเข้าสูงและจ้างคนน้อย ขณะเดียวกันค่าจ้างที่แท้จริงหลังหักเงินเฟ้อติดลบ 2.88% ในไตรมาส 2/2569 ความรู้สึกว่าเงินไม่พอใช้จึงมีตัวเลขรองรับ คือรายได้ครัวเรือนที่ลดลงเหลือ 28,308 บาทต่อเดือน

หนี้ครัวเรือนไทยลดลงแปลว่าสถานการณ์ดีขึ้นหรือไม่

ไม่จำเป็น สัดส่วนหนี้ต่อ GDP ลดมาที่ 85.9% แต่มูลค่าหนี้จริงยังเพิ่มเป็น 16.41 ล้านล้านบาท สัดส่วนที่ลดลงเกิดจาก GDP โตเร็วกว่าหนี้ ประกอบกับการเข้าถึงสินเชื่อที่ยากขึ้น ฐานะการเงินครัวเรือนจึงยังไม่ได้แข็งแรงขึ้นตามตัวเลข

หุ้นกลุ่มไหนอยู่ขาบน และกลุ่มไหนอยู่ขาล่าง

หุ้นกลุ่มไหนอยู่ขาบน และกลุ่มไหนอยู่ขาล่างขาบนคืออิเล็กทรอนิกส์ ดาต้าเซ็นเตอร์ และนิคมอุตสาหกรรม ซึ่งรายได้ผูกกับการส่งออกและ FDI ขาล่างคือค้าปลีก สินค้าอุปโภคบริโภค และ SMEs ที่พึ่งกำลังซื้อในประเทศ ส่วนธนาคารพาณิชย์ขนาดใหญ่คาบเกี่ยวทั้งสองขา เพราะได้จากสินเชื่อธุรกิจใหญ่แต่รับความเสี่ยงหนี้เสียฝั่งครัวเรือน

ภาวะ K-shaped จะอยู่กับเศรษฐกิจไทยนานแค่ไหน

SCB EIC คาดว่า GDP ปี 2570 จะชะลอลงเหลือ 1.9% ใกล้เคียงปี 2569 โดยชี้ว่าข้อจำกัดเชิงโครงสร้างยังอยู่ครบ ทั้งการบริโภคที่ฟื้นช้าตามกระบวนการลดหนี้ของครัวเรือน การลงทุนและการส่งออกที่กระจุกตัวและพึ่งการนำเข้าสูง พื้นที่ทางการคลังที่ลดลง และความเปราะบางของ SMEs

สรุป

GDP ที่ 2.5% กับรายได้ครัวเรือนที่ 28,308 บาทต่อเดือน กำลังวัดคนคนละกลุ่มในเศรษฐกิจเดียวกัน นักลงทุนที่อ่านแค่พาดหัวเดียวจึงเสี่ยงมองข้ามสองสิ่งสำคัญ คือ ความเปราะบางในหุ้นที่พึ่งกำลังซื้อในประเทศ และความเสี่ยงด้านราคาในหุ้นขาบนที่เงินลงทุนกระจุกตัวสูง

การกระจายความเสี่ยงข้ามตลาดคือเครื่องมือที่ตรงที่สุดสำหรับเศรษฐกิจสองทิศทาง สำหรับผู้ที่ต้องการเข้าถึงดัชนีต่างประเทศและทองคำผ่านโบรกเกอร์ที่กำกับดูแลโดย FCA, ASIC และ CIMA สามารถศึกษาเงื่อนไข บัญชีเทรด และผลิตภัณฑ์ ดัชนี CFD ของ EBC ก่อนตัดสินใจ