กลยุทธ์การกลับความเสี่ยงในตลาด Forex: วิธีการทำงานของ 25-Delta Skew

กลยุทธ์ Risk Reversal ในตลาดฟอเร็กซ์คือการรวมสถานะซื้อออปชัน (Long) เข้ากับสถานะขายออปชัน (Short) บนคู่สกุลเงินเดียวกันและมีวันครบกำหนดอายุเดียวกัน ในตลาดออปชันสกุลเงิน (FX Options) คำว่า Risk Reversal ยังหมายถึงส่วนต่างของความผันผวนแฝง (Implied Volatility หรือ IV) ระหว่างออปชัน Call และ Put ที่เทียบเคียงกันได้ ตัวชี้วัดที่นักลงทุนติดตามกันทั่วไปคือ 25-Delta Risk Reversal ซึ่งวัดส่วนต่างนี้ที่จุดเดลต้า 25 บนพื้นผิวความผันผวน (Volatility Surface) เพื่อดูว่าฝั่ง Call หรือ Put มีราคาความผันผวนแฝงสูงกว่ากัน

ประเด็นสำคัญ

• Risk Reversal ฝั่งขาขึ้น (Bullish) มักซื้อออปชัน Call แบบ Out-of-the-Money และขายออปชัน Put แบบ Out-of-the-Money ส่วนฝั่งขาลง (Bearish) จะสลับสถานะทั้งสองด้านกัน

• 25-Delta Risk Reversal เปรียบเทียบความผันผวนแฝงของออปชัน Call และ Put ที่เดลต้า 25 ซึ่งมีอายุสัญญาเท่ากัน และเป็นตัวชี้วัดความเบ้ของความผันผวน (Volatility Skew) ในตลาดฟอเร็กซ์ที่ใช้กันทั่วไป

• ภายใต้สูตรคำนวณแบบ IV ของ Call ลบด้วย IV ของ Put ค่าที่เป็นบวกหมายความว่าความผันผวนฝั่ง Call สูงกว่า ส่วนค่าที่เป็นลบหมายความว่าความผันผวนฝั่ง Put สูงกว่า

• Risk Reversal บ่งชี้ว่าฝั่งใดของการเคลื่อนไหวค่าเงินมีราคาความผันผวนแพงกว่า ซึ่งอาจสะท้อนความต้องการป้องกันความเสี่ยง (Hedging) พอ ๆ กับมุมมองทิศทางตลาด จึงไม่ควรใช้เป็นสัญญาณซื้อขายฟอเร็กซ์เพียงลำพัง

กลยุทธ์ Risk Reversal กับราคาที่เสนอในตลาด FX Options

Risk Reversal ฝั่งขาขึ้นคือการซื้อออปชัน Call แบบ Out-of-the-Money และขายออปชัน Put แบบ Out-of-the-Money สถานะซื้อ Call จะเริ่มมีมูลค่าเมื่อคู่สกุลเงินปรับตัวขึ้นมากพอ ขณะที่สถานะขาย Put จะสร้างความเสี่ยงหากคู่สกุลเงินร่วงลงต่ำกว่าราคาใช้สิทธิ ส่วน Risk Reversal ฝั่งขาลงจะสลับสถานะกัน คือซื้อ Put และขาย Call

การขายออปชันฝั่งหนึ่งอาจช่วยหักล้างค่าพรีเมียมที่จ่ายไปสำหรับอีกฝั่งได้บางส่วนหรือทั้งหมด ขึ้นอยู่กับราคาใช้สิทธิ อายุสัญญา และการตั้งราคาของตลาดในขณะนั้น แต่ก็เพิ่มความเสี่ยงจากสถานะขายออปชันเข้ามาด้วย ดังนั้นจึงไม่ควรมองว่า Risk Reversal เป็นเพียงวิธีซื้อออปชันแบบต้นทุนต่ำโดยอัตโนมัติ

ในตลาดออปชันสกุลเงินระดับมืออาชีพ คำว่า Risk Reversal ยังมีความหมายอีกแบบหนึ่ง แทนที่จะหมายถึงสถานะการลงทุนโดยตรง ราคา Risk Reversal ที่เสนอในตลาดจะเปรียบเทียบความผันผวนแฝงของออปชัน Call และ Put ที่เทียบเคียงกันได้ ธนาคารกลางอังกฤษ (Bank of England) อธิบายว่า Risk Reversal ในตลาดฟอเร็กซ์คือส่วนต่างของความผันผวนที่ตลาดเสนอราคาระหว่างสองฝั่งนี้

ความแตกต่างระหว่างสองความหมายนี้สรุปได้ง่าย ๆ ดังนี้

• กลยุทธ์ Risk Reversal: หมายถึงสถานะการลงทุนที่ประกอบด้วยออปชัน Call และ Put

• 25-Delta Risk Reversal: หมายถึงการเปรียบเทียบความผันผวนแฝงระหว่างออปชันที่เทียบเคียงกัน

วิธีคำนวณ 25-Delta Risk Reversal

เดลต้า (Delta) เป็นตัวชี้วัดความอ่อนไหวของราคาออปชันต่อการเปลี่ยนแปลงของอัตราแลกเปลี่ยนอ้างอิง และเป็นที่นิยมใช้กันอย่างแพร่หลายในตลาดออปชันสกุลเงินเพื่อระบุตำแหน่งต่าง ๆ บนพื้นผิวความผันผวน ธนาคารกลางอังกฤษระบุว่าออปชันสกุลเงินมักได้รับการนำเสนอในรูปของค่าเดลต้า มากกว่าอ้างอิงด้วยราคาใช้สิทธิเพียงอย่างเดียว

25-Delta Risk Reversal เปรียบเทียบออปชัน Call และ Put ที่เทียบเคียงกันและมีอายุสัญญาเท่ากัน โดยใช้สูตรคำนวณ IV ของ Call ลบด้วย IV ของ Put ดังนี้

25-Delta Risk Reversal = IV ของ Call เดลต้า 25 - IV ของ Put เดลต้า 25

สมมติว่าออปชัน GBP/USD อายุ 1 เดือน มีข้อมูลดังนี้

• IV ของ Call เดลต้า 25: 8.8%

• IV ของ Put เดลต้า 25: 9.6%

ค่า Risk Reversal ที่ได้คือ

8.8% - 9.6% = -0.8 จุดความผันผวน

Put มีความผันผวนแฝงสูงกว่า Call

รูปแบบการเสนอราคาในตลาดฟอเร็กซ์อาจแตกต่างกันไป บางแหล่งข้อมูลคำนวณสลับด้าน หรือนำเสนอคู่สกุลเงินในทิศทางที่ต่างออกไป ธนาคารกลางยุโรป (ECB) เคยเผยแพร่บทวิเคราะห์ Risk Reversal โดยใช้วิธีนำเสนอที่ต่างจากสูตร Call ลบ Put ที่ใช้ในบทความนี้ ดังนั้นก่อนตีความเครื่องหมายบวกหรือลบของชุดข้อมูลใด ๆ จึงต้องตรวจสอบสูตรคำนวณที่อยู่เบื้องหลังให้ชัดเจนก่อน

อ่านค่า Skew ของ 25-Delta Risk Reversal ทั้งด้านบวกและลบ

25-Delta Risk Reversal เป็นเพียงตัวชี้วัดหนึ่งของความเบ้ของความผันผวน (Volatility Skew) ไม่ใช่ชื่อเรียกอื่นของความเบ้ทั้งหมด ความเบ้ในความหมายกว้างอธิบายว่าความผันผวนแฝงเปลี่ยนแปลงอย่างไรตลอดทั้งพื้นผิวออปชัน ขณะที่ Risk Reversal สรุปเพียงบางส่วนของรูปทรงนั้น โดยเปรียบเทียบปีก Call และ Put ที่เทียบเคียงกัน กรอบการวิเคราะห์ทางเทคนิคของธนาคารกลางอังกฤษระบุว่า ความผันผวนที่แนวราคาเท่าทุน (At-the-Money) เป็นตัวกำหนดระดับของเส้นโค้ง Smile ส่วน Risk Reversal สะท้อนความเบ้ของเส้นโค้งนั้น

ภายใต้สูตร Call ลบ Put ที่ใช้ในบทความนี้

• Risk Reversal เป็นบวก: IV ของ Call สูงกว่า IV ของ Put

• Risk Reversal เป็นลบ: IV ของ Put สูงกว่า IV ของ Call

• ใกล้ศูนย์: ความผันผวนแฝงของ Call และ Put ใกล้เคียงกัน

สมมติว่าค่า Risk Reversal ของ GBP/USD ลดลงจาก +0.3 มาอยู่ที่ -1.2 จุดความผันผวน แสดงว่าความผันผวนฝั่ง Put สูงขึ้นอย่างมากเมื่อเทียบกับฝั่ง Call

แต่นั่นไม่ได้แปลว่าตลาดคาดการณ์ GBP/USD ในเชิงลบเสมอไป นักลงทุนที่ถือสถานะเงินปอนด์อยู่แล้วอาจยอมจ่ายแพงขึ้นเพื่อซื้อ Put สำหรับป้องกันสถานะเดิมของตน ค่าที่เป็นลบจึงอาจสะท้อนความต้องการประกันความเสี่ยงพอ ๆ กับมุมมองขาลงล้วน ๆ

อะไรที่ทำให้ค่า Risk Reversal ในตลาดฟอเร็กซ์เปลี่ยนแปลง

ค่า Risk Reversal จะเปลี่ยนแปลงเมื่อตลาดปรับราคาของ Call และ Put ในอัตราที่ต่างกัน ปัจจัยที่มักเป็นตัวกระตุ้นให้เกิดการเปลี่ยนแปลงนี้ ได้แก่

• การตัดสินใจด้านนโยบายการเงิน: การคาดการณ์การเปลี่ยนแปลงอัตราดอกเบี้ยหรือการตัดสินใจเชิงนโยบายที่เหนือความคาดหมาย อาจเพิ่มความต้องการป้องกันความเสี่ยงในทิศทางใดทิศทางหนึ่ง

• การประกาศตัวเลขเศรษฐกิจ: ข้อมูลเงินเฟ้อ การจ้างงาน และการเติบโตทางเศรษฐกิจ สามารถเปลี่ยนมุมมองของตลาดต่อกรอบความเป็นไปได้ของค่าเงิน

• ความเสี่ยงด้านการเมืองและเหตุการณ์เฉพาะ: เหตุการณ์ที่มีผลลัพธ์แบบสองทางหรือมีความไม่แน่นอนสูงผิดปกติ อาจทำให้ต้นทุนการป้องกันความเสี่ยงฝั่งใดฝั่งหนึ่งแพงขึ้น

• การถือสถานะของตลาด (Positioning): เมื่อนักลงทุนถือสถานะไปในทิศทางเดียวกันมากเกินไป อาจเพิ่มความต้องการออปชันที่ช่วยป้องกันการเคลื่อนไหวที่ไม่พึงประสงค์

• การป้องกันความเสี่ยงพอร์ตการลงทุน (Portfolio Hedging): สถาบันการเงินอาจซื้อออปชันเพื่อลดความเสี่ยงด้านค่าเงินของสินทรัพย์ที่ถืออยู่ ไม่ใช่เพื่อเปิดสถานะเก็งกำไรทิศทางใหม่

ตัวอย่างง่าย ๆ ของ GBP/USD แสดงให้เห็นว่าการปรับราคาใหม่นี้อาจเกิดขึ้นก่อนที่ราคาสปอตจะเคลื่อนไหวครั้งใหญ่

สมมติว่า GBP/USD เคลื่อนไหวใกล้เคียงระดับเดิมต่อเนื่องหลายวันทำการ โดย IV ของ Call เดลต้า 25 อายุ 1 เดือนทรงตัวใกล้ 8.5% ขณะที่ IV ของ Put ปรับขึ้นจาก 8.6% เป็น 10.0% ก่อนเหตุการณ์นโยบายสำคัญ

ค่า Risk Reversal แบบ Call ลบ Put จึงเปลี่ยนจาก -0.1 เป็น -1.5 จุดความผันผวน

ราคาสปอตแทบไม่เปลี่ยนแปลง แต่ตลาดออปชันกลับตั้งราคาความผันผวนฝั่ง Put สูงกว่าเดิมอย่างชัดเจนเมื่อเทียบกับหลายวันทำการก่อนหน้า

Risk Reversal เทียบกับราคาสปอตและความผันผวนแฝง

ประโยชน์ของ 25-Delta Risk Reversal จะชัดเจนขึ้นเมื่อแยกพิจารณาออกจากราคาสปอตและระดับความผันผวนแฝงโดยรวม

คู่สกุลเงินจึงอาจทรงตัวค่อนข้างนิ่งได้ แม้ค่า Risk Reversal จะเปลี่ยนแปลงอย่างรุนแรง ภาวะเช่นนี้แสดงให้เห็นว่าอัตราแลกเปลี่ยนปัจจุบันแทบไม่ขยับ ทั้งที่การตั้งราคาความผันผวนของฝั่ง Call และ Put เริ่มเสียสมดุลไปแล้ว

อายุสัญญาที่เลือกดูก็มีผลต่อข้อมูลที่ได้เช่นกัน ความผันผวนแฝงในตลาดฟอเร็กซ์ก่อตัวเป็นโครงสร้างอายุสัญญา (Term Structure) ตามช่วงอายุที่ต่างกัน ออปชันระยะสั้นและระยะยาวจึงอาจตอบสนองต่อความเคลื่อนไหวของตลาดไม่เหมือนกัน หากค่า Risk Reversal อายุ 1 สัปดาห์เปลี่ยนแปลงรุนแรง ขณะที่ค่า Risk Reversal อายุ 3 เดือนแทบไม่ขยับ อาจบ่งชี้ว่าการปรับราคาใหม่กระจุกตัวอยู่ในช่วงระยะสั้นเป็นหลัก

วิธีอ่านค่า 25-Delta Risk Reversal ในทางปฏิบัติ

ตัวเลข Risk Reversal จะมีประโยชน์มากขึ้นเมื่อนำไปเปรียบเทียบ มากกว่าอ่านเพียงตัวเลขเดี่ยว ๆ โดยลำพัง

1. ตรวจสอบสูตรคำนวณที่ใช้ ต้องระบุให้ชัดว่าชุดข้อมูลนั้นใช้สูตร IV ของ Call ลบ IV ของ Put หรือสูตรตรงกันข้าม

2. อ่านเครื่องหมายและขนาดของค่า ระบุว่าปีกออปชันฝั่งใดมีความผันผวนแฝงสูงกว่า และส่วนต่างมีขนาดเท่าใด

3. เทียบกับกรอบค่าที่ผ่านมาเมื่อไม่นาน ตัวเลขติดลบเล็กน้อยที่ทรงตัวมาต่อเนื่องให้ข้อมูลต่างจากการเปลี่ยนแปลงกะทันหันไปสู่ระดับสุดขั้ว

4. เทียบกับราคาสปอต หาก Skew เปลี่ยนแปลงมากในขณะที่ราคาสปอตแทบไม่ขยับ อาจสะท้อนการปรับราคาออปชันที่มองไม่เห็นจากกราฟค่าเงินเพียงอย่างเดียว

5. เทียบกับความผันผวนแฝงที่ ATM วิธีนี้ช่วยแยกความผันผวนของออปชันที่ปรับขึ้นทั่วทั้งตลาด ออกจากการปรับราคาที่กระจุกตัวหนักไปด้านใดด้านหนึ่ง

6. ตรวจสอบหลายช่วงอายุสัญญา อายุสัญญาระยะสั้นและระยะยาวจะช่วยบอกได้ว่าการเปลี่ยนแปลงกระจุกตัวอยู่ในช่วงเวลาใดเป็นพิเศษ

7. เชื่อมโยงการเปลี่ยนแปลงกับปัจจัยกระตุ้น การตัดสินใจด้านนโยบาย การประกาศตัวเลขเศรษฐกิจ การถือสถานะของตลาด และกระแสการป้องกันความเสี่ยง ล้วนช่วยอธิบายได้ว่าเหตุใดฝั่งใดฝั่งหนึ่งจึงมีราคาแพงขึ้น

ข้อมูลที่มีประโยชน์จริง ๆ คือการเปลี่ยนแปลงของราคาเชิงเปรียบเทียบ โดยเฉพาะเมื่อการเปลี่ยนแปลงนั้นมีขนาดใหญ่เมื่อเทียบกับช่วงค่าที่ผ่านมาของ Risk Reversal เอง

ไม่ควรมอง 25-Delta Risk Reversal เป็นสัญญาณบอกทิศทางตลาดเพียงลำพัง ค่าที่เป็นลบอาจสะท้อนความต้องการป้องกันความเสี่ยงขาลง มากกว่าการเปิดสถานะขาลงใหม่ ขณะที่ราคาออปชันเองก็รวมปัจจัยด้านการถือสถานะและส่วนชดเชยความเสี่ยง (Risk Premium) เข้าไว้ด้วย

คำถามที่พบบ่อย

25-Delta Risk Reversal ในตลาดฟอเร็กซ์คืออะไร

25-Delta Risk Reversal คือการเปรียบเทียบความผันผวนแฝงของออปชัน Call เดลต้า 25 กับออปชัน Put เดลต้า 25 ที่มีอายุสัญญาเดียวกัน นิยมใช้เป็นตัวชี้วัดความเบ้ของความผันผวนบางส่วนในตลาดออปชันฟอเร็กซ์

Risk Reversal ติดลบหมายความว่าอย่างไร

ภายใต้สูตร IV ของ Call ลบ IV ของ Put ค่า Risk Reversal ที่ติดลบหมายความว่าความผันผวนแฝงของ Put สูงกว่าของ Call ซึ่งอาจบ่งชี้ถึงความต้องการป้องกันความเสี่ยงขาลงที่แข็งแกร่งขึ้น แต่ไม่ได้การันตีว่าคู่สกุลเงินนั้นจะร่วงลงจริง

Risk Reversal เป็นบวกหมายความว่าอย่างไร

ค่าที่เป็นบวกหมายความว่าความผันผวนแฝงของ Call สูงกว่าของ Put ภายใต้สูตรคำนวณเดียวกัน นั่นหมายความว่าฝั่ง Call มีราคาความผันผวนสูงกว่าเมื่อเทียบกัน

Risk Reversal เป็นกลยุทธ์การเทรดหรือตัวชี้วัดกันแน่

เป็นได้ทั้งสองอย่าง กลยุทธ์ Risk Reversal คือการรวมสถานะซื้อและขายออปชันเข้าด้วยกัน ส่วนราคา Risk Reversal ในตลาดฟอเร็กซ์คือการเปรียบเทียบความผันผวนแฝงระหว่างออปชัน Call และ Put ที่เทียบเคียงกัน

25-Delta Risk Reversal ช่วยเสริมการวิเคราะห์ฟอเร็กซ์อย่างไร

ประโยชน์หลักของ 25-Delta Risk Reversal คือการระบุว่าฝั่งใดของการเคลื่อนไหวค่าเงินมีราคาความผันผวนแพงขึ้น คุณค่าของตัวเลขนี้จะยิ่งเด่นชัดเมื่อค่าที่อ่านได้เบี่ยงเบนไปจากกรอบที่ผ่านมามาก หรือสวนทางกับราคาสปอตและความผันผวนที่ ATM

ในทางปฏิบัติ ตัวเลขนี้ใช้ได้ผลดีที่สุดในฐานะเครื่องมือเปรียบเทียบ ควรติดตามการเปลี่ยนแปลงของค่า เทียบอายุสัญญาระยะสั้นกับระยะยาว และเชื่อมโยงการปรับราคาที่ผิดปกติเข้ากับเหตุการณ์หรือการถือสถานะที่อยู่เบื้องหลัง เมื่อทำเช่นนี้ Risk Reversal จะช่วยเติมเต็มมุมมองด้านการตั้งราคาออปชันฟอเร็กซ์ ซึ่งกราฟราคาสปอตเพียงอย่างเดียวไม่สามารถให้ได้