Đăng vào: 2026-01-05
Cập nhật vào: 2026-01-06
Đầu năm 2026, trong bối cảnh dự đoán giá vàng 2026 với các kịch bản dài hạn đang thu hút sự chú ý, câu hỏi “có nên mua vàng thời điểm này không?” hay “có nên mua vàng bây giờ?” lại nóng hơn bao giờ hết.
Năm 2025, giá vàng thế giới tăng gần 65%, lên đỉnh khoảng 4.550 USD/ounce rồi kết năm quanh 4.300 USD/ounce – mức tăng hàng năm mạnh nhất từ cuối thập niên 1970. Động lực chính đến từ tình trạng lạm phát kéo dài, kỳ vọng nới lỏng tiền tệ và các bất ổn vĩ mô.
Ở Việt Nam, vàng miếng SJC tăng khoảng 68–70 triệu đồng/lượng trong năm 2025, tương đương hơn 80%; vàng nhẫn 9999 còn tăng mạnh hơn, khoảng trên 70 triệu đồng/lượng, mức tăng trên 80%.
Bước sang tuần đầu năm 2026, nhiều người xếp hàng dài mua vàng từ sáng sớm, có nơi “cháy hàng”, giá vàng 1–2 phiên trước còn sát 160 triệu đồng/lượng thì vài ngày sau điều chỉnh mạnh, khiến những người “đu đỉnh vàng” lỗ 7–9 triệu đồng/lượng chỉ trong khoảng một tuần.
Vậy trong bối cảnh này, có nên mua vàng thời điểm này nữa không – hay nên đứng ngoài? Bài viết dưới đây, với góc nhìn trung lập của một phóng viên tài chính – kinh tế kiêm chuyên gia đầu tư vàng, sẽ:
Cập nhật bức tranh giá vàng 2025–đầu 2026
Phân tích các lực kéo – đẩy đang chi phối thị trường
So sánh vàng với chứng khoán và gửi tiết kiệm năm 2026
Đưa ra khung ra quyết định đơn giản để bạn tự trả lời câu hỏi “có nên mua vàng thời điểm này” theo hoàn cảnh của mình
Trong năm 2025, vàng gần như trở thành “nhân vật chính” của thị trường tài sản. Giá vàng thế giới tăng mạnh nhờ lạm phát kéo dài, kỳ vọng Fed cắt giảm lãi suất và căng thẳng địa chính trị.
Tại Việt Nam, vàng miếng SJC lần lượt vượt các mốc 100 – 120 – 140 triệu đồng/lượng và lập đỉnh gần 160 triệu đồng/lượng vào tháng 12/2025; vàng nhẫn 9999 cũng có thời điểm chạm vùng 160 triệu đồng/lượng ở một số thương hiệu lớn.
Bước sang tuần cuối năm 2025 và tuần đầu 2026:
Giá vàng miếng SJC từ vùng 159–160 triệu đồng/lượng đã giảm nhanh về quanh 152–153 triệu đồng/lượng trong vòng khoảng một tuần, khiến những người mua ở đỉnh lỗ 7–9 triệu đồng/lượng khi tính cả chênh lệch mua – bán.
Nhiều bài báo ghi nhận cảnh xếp hàng dài tại các tiệm vàng ở Hà Nội, TP.HCM, có nơi phải giới hạn số lượng khách mua, trong khi chênh lệch giá mua – bán lên tới 2–3 triệu đồng/lượng.
Đầu năm 2026, câu hỏi “có nên mua vàng thời điểm này”, “đầu tư vàng thời điểm này có còn kịp không” hay “liệu có nguy cơ đu đỉnh vàng lần nữa” trở thành mối băn khoăn của nhiều người gửi tiết kiệm, nhà đầu tư cá nhân.
Trên thế giới
Đầu 2025: vàng giao ngay quanh 2.600–2.700 USD/ounce.
Cuối 2025: vàng lập đỉnh khoảng 4.550 USD/ounce vào dịp Giáng sinh, tăng gần 65% trong năm; sau đó điều chỉnh về quanh 4.300 USD/ounce.
Đầu 2026 (ngày 5/1): giá vàng thế giới vẫn duy trì trên vùng 4.350–4.400 USD/ounce, hưởng lợi từ kỳ vọng Fed tiếp tục cắt giảm lãi suất và căng thẳng địa chính trị leo thang (như biến động tại Venezuela ảnh hưởng đến nguồn cung năng lượng là ví dụ gần nhất).
Tại Việt Nam
Theo tổng hợp từ các nguồn Znews, Vietnamnet, Lao Động, Nhân Dân, CafeF…:
Đầu 2025:
Vàng miếng SJC quanh 85 triệu đồng/lượng.
Vàng nhẫn 9999 một số thương hiệu lớn khoảng 84 triệu đồng/lượng.
Cuối 2025:
Vàng miếng SJC có lúc niêm yết tới khoảng 157,8–159,8 triệu đồng/lượng (mua – bán).
Vàng nhẫn 9999 có thương hiệu ghi nhận vùng 157–160 triệu đồng/lượng, song hành cùng đà tăng của nhóm kim loại quý khi giá bạc thế giới cũng vọt lên gần 76 USD/ounce vào sáng 5/1/2026.
Tăng cả năm 2025:
Vàng miếng SJC tăng khoảng 68–70 triệu đồng/lượng (~80%+).
Vàng nhẫn 9999 tăng khoảng 71 triệu đồng/lượng (~80–85%).
Tuần cuối 2025 – tuần đầu 2026: cú “rung lắc” mạnh
Theo thống kê của một số báo: từ 28/12/2025 đến 4/1/2026, giá vàng miếng SJC giảm khoảng 7 triệu đồng/lượng, vàng nhẫn giảm khoảng 4 triệu đồng/lượng; cộng với chênh lệch mua – bán 2–3 triệu đồng/lượng khiến người mua trong tuần đó lỗ 7–9 triệu đồng/lượng chỉ sau vài ngày.
Đây chính là “case study” điển hình cho rủi ro từ tâm lý sợ bỏ lỡ (FOMO), dẫn đến nguy cơ đu đỉnh vàng khi mua trong giai đoạn thị trường quá nóng.
Tính đến chiều 5/1/2026, theo một số doanh nghiệp và báo chí:
Vàng miếng SJC (bán ra): khoảng 156–157 triệu đồng/lượng
Vàng miếng SJC (mua vào): khoảng 154–155 triệu đồng/lượng
Vàng nhẫn 9999: dao động mạnh hơn giữa các thương hiệu, giá bán ra phổ biến từ khoảng 152–158 triệu đồng/lượng
Chênh lệch mua – bán:
Vàng miếng: khoảng 2 triệu đồng/lượng
Vàng nhẫn: 2–3 triệu đồng/lượng
Chênh lệch vàng SJC trong nước so với vàng thế giới: khoảng 15–16 triệu đồng/lượng quy đổi.
Lưu ý: Các mức giá trên chỉ mang tính tham khảo tại một số thời điểm trong ngày 5/1/2026, có thể thay đổi từng giờ và khác nhau giữa các doanh nghiệp. Khi ra quyết định, bạn nên kiểm tra lại “giá vàng hôm nay” tại đơn vị dự định giao dịch.
| Chỉ tiêu | Đỉnh cuối 2025 (ước tính) | Đầu 1/2026 (khoảng ngày 5/1)* |
|---|---|---|
| Vàng miếng SJC – giá bán ra | ~159–160 triệu đồng/lượng | ~156–157 triệu đồng/lượng |
| Vàng nhẫn 9999 – giá bán ra | ~158–160 triệu đồng/lượng | ~152–158 triệu đồng/lượng |
| Chênh lệch mua – bán | 2–3 triệu đồng/lượng | 2–3 triệu đồng/lượng |
| Chênh lệch SJC so với giá thế giới | ~16–20 triệu đồng/lượng tùy thời điểm | ~15–16 triệu đồng/lượng |
*Số liệu mang tính minh họa, tổng hợp từ bảng giá của một số doanh nghiệp lớn và báo chí chính thống sáng/chiều 5/1/2026.
Nhìn vào bảng trên, có thể thấy:
So với đỉnh 2025, giá vàng miếng và vàng nhẫn mới chỉ “hạ nhiệt” một phần, vẫn ở vùng giá rất cao lịch sử.
Chênh lệch với giá vàng thế giới và chênh lệch mua – bán vẫn khá lớn, khiến rủi ro cho người “lướt sóng” tăng đáng kể.
Để trả lời câu hỏi “có nên mua vàng thời điểm này”, cần hiểu các yếu tố đang tác động đến giá vàng: từ lãi suất, lạm phát, đến địa chính trị và chính sách vàng trong nước.
Cơ chế ảnh hưởng
Khi lãi suất giảm hoặc duy trì ở mức thấp, lợi suất gửi tiết kiệm và trái phiếu kém hấp dẫn hơn, vàng – vốn không sinh lãi – trở nên tương đối hấp dẫn.
Lạm phát tăng làm tiền mặt mất giá, nhiều người tìm đến vàng như kênh “phòng hộ rủi ro” (hedging).
Tỷ giá USD biến động trái chiều đầu năm 2026 và đồng USD yếu đi trên thị trường quốc tế thường là yếu tố hỗ trợ giá vàng (vì vàng được định giá bằng USD).
Triển vọng tăng trưởng kinh tế toàn cầu chậm lại cũng khiến dòng tiền tìm đến tài sản trú ẩn như vàng.
Tình hình hiện tại
Năm 2025, vàng tăng mạnh trong bối cảnh Fed chốt hạ lãi suất giảm 0,25 điểm và công bố lộ trình 2026 vào cuối năm, và thị trường dự đoán sẽ có thêm khoảng 2 lần cắt giảm nữa nếu lạm phát tiếp tục hạ nhiệt.
IMF và các tổ chức quốc tế dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu 2026 chỉ quanh 3%, mức khá khiêm tốn so với giai đoạn trước dịch, trong khi lạm phát vẫn cao hơn mục tiêu tại một số nền kinh tế lớn.
Tại Việt Nam, chỉ số CPI năm 2025 được báo cáo quanh 3,3% – nằm trong mục tiêu dưới 4% của Chính phủ, cho thấy giá cả được kiểm soát tương đối tốt.
Mặt bằng lãi suất tiền gửi ngân hàng (VND) cuối 2025 – đầu 2026 có xu hướng nhích lên, nhiều đơn vị niêm yết lãi suất khoảng 6–7%/năm cho kỳ hạn trung và dài hạn, giúp kênh gửi tiết kiệm lấy lại phần nào sức hút.
Ý nghĩa đối với người mua vàng thời điểm này
Môi trường thế giới vẫn ủng hộ vàng trong vai trò tài sản trú ẩn (giá vàng thế giới đang duy trì quanh 4.400 USD/ounce), nên kịch bản cơ sở là giá vàng khó giảm sâu trong ngắn hạn nếu các cú sốc mới tiếp tục xuất hiện.
Tuy nhiên, vì lạm phát trong nước không quá cao và lãi suất gửi tiết kiệm VND đang ở mức tương đối hấp dẫn, vàng không phải kênh “không thể thay thế” cho mục tiêu bảo toàn tài sản.
Cơ chế ảnh hưởng
Chiến sự, xung đột, bất ổn chính trị – đặc biệt liên quan đến các quốc gia dầu mỏ hoặc các cường quốc – thường khiến giới đầu tư tăng mua vàng để “trú ẩn”.
Khi tin xấu xuất hiện dồn dập, giá vàng có thể bật tăng rất nhanh, rồi điều chỉnh mạnh khi tâm lý bớt căng thẳng.
Tình hình hiện tại
Đầu 2026, thị trường vẫn theo dõi sát các diễn biến quanh xung đột mới liên quan Venezuela và phản ứng của Mỹ, kéo theo lo ngại về nguồn cung dầu và rủi ro lan sang các khu vực khác.
Những yếu tố này góp phần giữ giá vàng thế giới ở vùng 4.300–4.400 USD/ounce, thậm chí có phiên bứt phá mạnh đầu năm.
Ý nghĩa
Kịch bản xấu: nếu căng thẳng địa chính trị tiếp tục leo thang, giá vàng hoàn toàn có thể thiết lập các đỉnh mới.
Kịch bản bớt căng thẳng: nếu rủi ro giảm bớt, vàng có thể trải qua những đợt điều chỉnh tương tự cuối 2025 – đầu 2026.
Điều này đồng nghĩa: mua vàng để “lướt sóng” theo tin địa chính trị là rất rủi ro, vì khó dự đoán chính xác thời điểm tin ra – tin vào.
Cơ chế ảnh hưởng
Khi nguồn cung vàng miếng hạn chế, thương hiệu SJC có tính “độc quyền” cao, giá trong nước có thể lệch khá xa so với giá vàng thế giới.
Chính sách quản lý, đấu thầu, cho phép nhập khẩu vàng ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn cung – cầu và mức chênh lệch này.
Tình hình hiện tại
Nghị định mới về quản lý kinh doanh vàng (thường được nhắc đến là Nghị định 232) được ban hành năm 2025 nhằm từng bước giảm độc quyền vàng miếng SJC, cho phép thêm các tổ chức đủ điều kiện tham gia thị trường và có cơ chế nhập khẩu vàng. Tuy nhiên, trên thực tế nguồn cung vàng miếng vẫn chưa cải thiện rõ, giá trong nước vẫn cao hơn thế giới hàng chục triệu đồng/lượng.
Cuối 2025, giá vàng SJC trong nước có thời điểm cao hơn giá quy đổi từ vàng thế giới khoảng 16–20 triệu đồng/lượng; đến chiều 5/1/2026, báo chí vẫn ghi nhận chênh lệch quanh 16 triệu đồng/lượng.
Thủ tướng và Ngân hàng Nhà nước đã nhiều lần yêu cầu các bên liên quan tìm giải pháp giảm chênh lệch giữa giá vàng trong nước và thế giới, nhưng đây là bài toán không thể giải quyết trong “một sớm một chiều”.
Ý nghĩa
Người mua vàng miếng SJC đang chấp nhận “trả thêm” một khoản premium khá lớn so với giá vàng thế giới.
Nếu trong tương lai chênh lệch này được kéo giảm mạnh (ví dụ nhờ tăng nguồn cung, chính sách đấu thầu…), người nắm giữ vàng SJC có thể đối mặt rủi ro giá trong nước giảm nhanh hơn thế giới.
Không có câu trả lời “đúng cho tất cả mọi người” cho câu hỏi “có nên mua vàng thời điểm này” hay “có nên mua vàng 2026”.
Quyết định mua – không mua phụ thuộc vào:
Mục tiêu: trú ẩn, tích lũy dài hạn hay đầu cơ ngắn hạn
Thời gian nắm giữ dự kiến
Mức chịu rủi ro
Tỷ lệ tài sản hiện tại đã phân bổ vào vàng, chứng khoán, bất động sản, hay các tài sản rủi ro cao như Bitcoin (hiện dao động trên 92.000 USD) và tiền mặt…
Dưới đây là một số khung tham khảo theo từng nhóm nhà đầu tư. Các tỷ lệ chỉ mang tính ví dụ minh họa, không phải khuyến nghị cá nhân.
Bối cảnh:
Bạn có khoản tiền nhàn rỗi tương đối lớn (ví dụ vài trăm triệu đến vài tỷ), đang gửi ngân hàng hoặc để tiền mặt.
Lo ngại lạm phát, đồng tiền mất giá, mong muốn đa dạng hóa danh mục tài sản để phân tán rủi ro.
Ưu điểm nếu mua vàng lúc này
Vàng vẫn là tài sản trú ẩn được nhiều ngân hàng trung ương và nhà đầu tư lớn nắm giữ, đặc biệt khi thế giới nhiều bất định.
Trong kịch bản giá vàng thế giới tiếp tục đi lên (một số khảo sát cho thấy đa số nhà đầu tư quốc tế kỳ vọng vàng có thể vượt 5.000 USD/ounce trong năm 2026), vàng có thể đóng vai trò “bảo hiểm” cho phần tài sản còn lại.
Nhược điểm & rủi ro
Giá vàng trong nước đang ở vùng rất cao lịch sử; nếu mua một lần với số lượng lớn, bạn dễ rơi vào kịch bản “mua đúng vùng đỉnh ngắn hạn”.
Chênh lệch SJC – thế giới và chênh lệch mua – bán khiến điểm hòa vốn (break-even) của bạn cao hơn so với vàng thế giới.
Gợi ý phân bổ minh họa
Với người ưu tiên an toàn, có thể cân nhắc cách tiếp cận kiểu:
10–20% tài sản tài chính vào vàng (vàng miếng/vàng nhẫn 9999);
50–60% gửi tiết kiệm kỳ hạn trung – dài (lãi 6–7%/năm);
Phần còn lại linh hoạt giữa quỹ tiền tệ, chứng khoán, bảo hiểm…
Tỷ lệ này không phải công thức cố định, mà chỉ gợi ý để bạn thấy vàng nên là một phần trong danh mục, không phải “tất tay”.
Đây là nhóm tham gia hoạt động đầu cơ dễ “đu đỉnh vàng” nhất.
Rủi ro chính
Chênh lệch mua – bán 2–3 triệu đồng/lượng nghĩa là ngay khi mua xong, bạn đã “lỗ trên giấy” số tiền này.
Nếu giá vàng điều chỉnh 3–4 triệu/lượng sau vài ngày – điều đã xảy ra liên tục thời gian qua – mức lỗ thực tế có thể lên tới 5–7 triệu đồng/lượng.
Ví dụ minh họa
Giả sử hôm nay bạn mua 1 lượng vàng miếng SJC với giá bán ra 157 triệu đồng.
Vài ngày sau, thị trường điều chỉnh, bảng giá niêm yết vàng miếng còn 153 triệu (bán ra) – 151 triệu (mua vào).
Nếu bạn bán ra lúc này, tài khoản sẽ nhận khoảng 151 triệu đồng.
Mức lỗ ≈ 157 – 151 = 6 triệu đồng/lượng (chưa tính chi phí đi lại, thời gian…).
Với người muốn “lướt sóng”, nếu không có kinh nghiệm đọc tin, hiểu biểu đồ, kỷ luật cắt lỗ tốt, rất dễ rơi vào vòng lặp: đu đỉnh – cắt lỗ – tiếc nuối – vào lại – lỗ tiếp.
Kết luận cho nhóm lướt sóng
Đầu năm 2026, với biến động mạnh, chênh lệch giá lớn, lướt sóng vàng là cuộc chơi rủi ro cao.
Chỉ nên tham gia nếu:
Bạn chấp nhận được khả năng mất vài phần trăm tài khoản trong thời gian rất ngắn;
Có hệ thống giao dịch rõ ràng, không “đu theo tin đồn”;
Sử dụng tiền nhàn rỗi, không vay nợ.
Với người muốn “lướt sóng”, nếu không có kinh nghiệm đọc tin, hiểu biểu đồ, và tuân thủ nguyên tắc cắt lỗ (stop loss) tốt, rất dễ rơi vào vòng lặp: đu đỉnh – cắt lỗ – tiếc nuối – vào lại – lỗ tiếp.
Bối cảnh:
Bạn xem vàng là tài sản tích lũy cho 5–10 năm trở lên (chuẩn bị cho hưu trí, cho con học đại học, dự phòng rủi ro…).
Không quan tâm nhiều đến biến động ngắn hạn.
Lịch sử ủng hộ gì cho “đầu tư vàng dài hạn”?
Vàng có xu hướng giữ giá trị tốt trong các giai đoạn lạm phát kéo dài và bất ổn kinh tế.
Tuy nhiên, trong từng giai đoạn vài năm, vàng có thể đi ngang hoặc giảm, trong khi chứng khoán hay các kênh khác tăng mạnh hơn.
Chiến lược phù hợp: áp dụng phương pháp bình quân giá vốn (DCA).
Thay vì “all-in” một lần, bạn có thể:
Chia nhỏ số tiền dự định tích lũy vàng (ví dụ 10 phần), mua rải trong 6–18 tháng;
Ưu tiên mua khi giá có nhịp điều chỉnh giảm mạnh so với tuần/tháng trước, tránh mua đúng lúc “hàng xóm, đồng nghiệp rủ nhau xếp hàng”.
Chú ý chọn loại vàng phù hợp (vàng miếng/vàng nhẫn 9999 của thương hiệu uy tín), tránh vàng trang sức nếu mục tiêu là đầu tư.
Với chiến lược này, câu hỏi “có nên mua vàng thời điểm này” được chuyển thành: “có nên bắt đầu hoặc tiếp tục kế hoạch mua tích lũy với số tiền nhỏ, đều đặn?” – câu trả lời thường là có thể, nếu bạn chấp nhận biến động ngắn hạn.
Đây là nhóm tâm lý nặng nề nhất:
Đã mua vàng miếng/vàng nhẫn ở vùng 158–160 triệu đồng/lượng cuối 2025;
Hiện giá vẫn dưới vùng mua, lỗ trên giấy vài triệu đến gần chục triệu đồng/lượng.
Tâm lý thường gặp
Không muốn cắt lỗ, hy vọng “về bờ rồi tính tiếp”.
Càng đọc tin dự báo vàng có thể lên 5.000–6.000 USD/ounce càng có xu hướng… ôm chặt hơn.
Một số lựa chọn bạn có thể cân nhắc
Giữ dài hạn:
Phù hợp nếu phần vàng đang lỗ chỉ chiếm tỷ lệ nhỏ trong tổng tài sản, và bạn không cần tiền mặt trong 1–3 năm tới.
Chấp nhận kịch bản phải “chờ đủ lâu” để về bờ, thậm chí có thể phải gồng rung lắc thêm nếu giá còn biến động.
Bán bớt để giảm rủi ro:
Có thể bán một phần (ví dụ 20–30%) để giảm áp lực tâm lý và tái cơ cấu danh mục, thay vì “ôm trọn” ở vùng cao.
Số tiền thu về có thể chuyển sang gửi tiết kiệm, lập quỹ dự phòng.
Chuyển bớt sang kênh khác (như thị trường cổ phiếu, quỹ mở…)
Chỉ nên thực hiện nếu bạn hiểu kênh mới, tránh “chạy từ rủi ro này sang rủi ro khác” chỉ vì muốn gỡ lỗ nhanh.
Dù chọn phương án nào, hãy tự hỏi: “Nếu mua vàng ở giá hiện tại (thay vì giá đã mua), tôi có còn sẵn sàng nắm giữ không?” Nếu câu trả lời là “không”, có thể bạn đang giữ vì… tiếc tiền, chứ không còn tin vào kịch bản đầu tư ban đầu.
Khi đã quyết định có tham gia, câu hỏi tiếp theo là: “Nên mua vàng miếng, vàng nhẫn 9999, vàng thỏi hay vàng trang sức?”
Ưu điểm:
Tính nhận diện thương hiệu cao, thanh khoản tốt, dễ mua bán.
Thường được các tiệm vàng, ngân hàng chấp nhận rộng rãi.
Nhược điểm:
Chênh lệch với vàng thế giới lớn; người mua đang trả thêm một khoản premium đáng kể.
Phụ thuộc khá nhiều vào chính sách quản lý vàng miếng trong nước.
Phù hợp: tích lũy dài hạn, ưu tiên an toàn – thanh khoản, chấp nhận trả “phí thương hiệu”.
Ưu điểm:
Mệnh giá nhỏ (chỉ/lượng), dễ chia nhỏ khi cần bán một phần.
Giá thường bám sát vàng thế giới hơn so với SJC (dù thời gian gần đây cũng có lúc chênh khá mạnh).
Nhược điểm:
Chênh lệch mua – bán có thể tới 3 triệu đồng/lượng, đặc biệt lúc thị trường biến động.
Một số người ít kinh nghiệm có thể nhầm lẫn với vàng trang sức, mua sản phẩm có tiền công cao.
Phù hợp: tích lũy trung – dài hạn, giá trị không quá lớn mỗi lần mua, muốn bám sát giá vàng “thực” hơn.
Trong bối cảnh chính sách mới mở cửa dần thị trường vàng, có thể xuất hiện thêm các sản phẩm vàng thỏi từ nhiều thương hiệu.
Ưu/nhược điểm phụ thuộc vào: mức độ được chấp nhận trên thị trường, chi phí gia công, và chênh lệch mua – bán.
Lưu ý: Nên ưu tiên sản phẩm của các thương hiệu lớn, có hệ thống đổi/trả rõ ràng, tránh loại ít người biết đến, thanh khoản kém.
Ưu điểm:
Vừa tích lũy, vừa sử dụng làm trang sức.
Nhược điểm:
Khi bán lại thường bị trừ tiền công, đá, thiết kế… nên giá bán thấp hơn nhiều so với giá vàng nguyên liệu.
Không phải lựa chọn tối ưu nếu mục tiêu chính là đầu tư tài chính.
Kết luận định hướng:
Nếu mục tiêu tích lũy dài hạn: Thường ưu tiên vàng miếng SJC hoặc vàng nhẫn 9999 của thương hiệu uy tín.
Nếu mục tiêu đầu tư tài chính thuần túy: Hạn chế dùng vàng trang sức; coi đó là khoản “chi tiêu cho nhu cầu thẩm mỹ”, không phải kênh đầu tư chính.
Dưới đây là so sánh tương đối giữa 3 kênh: Vàng – Chứng khoán – Gửi tiết kiệm, dựa trên các đánh giá mới nhất của chuyên gia trong nước.
| Tiêu chí | Vàng (vàng miếng, vàng nhẫn) | Chứng khoán (cổ phiếu, quỹ cổ phiếu) | Gửi tiết kiệm ngân hàng |
|---|---|---|---|
| Mức độ rủi ro | Trung bình đến cao (biến động giá mạnh, có nguy cơ đu đỉnh) | Cao (biến động lớn, phụ thuộc doanh nghiệp & thị trường) | Thấp (nếu chọn ngân hàng uy tín) |
| Khả năng sinh lời kỳ vọng | Trung bình – cao nếu mua đúng chu kỳ, nhưng không đều đặn | Cao hơn trong dài hạn nếu chọn đúng doanh nghiệp / quỹ | Thấp – trung bình (lãi suất 6–7%/năm) |
| Thanh khoản | Cao (dễ mua bán trong ngày, nhưng chênh lệch mua – bán khá lớn) | Cao (có thể bán trên sàn, nhưng phụ thuộc thanh khoản từng mã) | Rất cao (có thể tất toán, cầm cố…) |
| Yêu cầu kiến thức | Trung bình (hiểu về chu kỳ, chính sách, chênh lệch giá) | Cao (phân tích doanh nghiệp, thị trường, quản trị rủi ro) | Thấp (chủ yếu hiểu kỳ hạn, lãi suất, điều khoản) |
| Tạo dòng tiền định kỳ | Không (chỉ lãi khi giá bán cao hơn giá mua) | Có thể (cổ tức, phân phối lợi nhuận tùy từng doanh nghiệp/quỹ) | Có (lãi tiền gửi hàng tháng/quý/năm) |
| Vai trò trong danh mục | Bảo toàn tài sản, phòng ngừa rủi ro hệ thống | Tăng trưởng tài sản trong dài hạn | Lõi an toàn, quỹ dự phòng |
Các chuyên gia trong bài viết “Năm 2026 nên đầu tư vào vàng, chứng khoán hay tiết kiệm?” cũng nhấn mạnh: không nên bỏ trứng vào một giỏ, mà nên phân bổ hợp lý giữa vàng – chứng khoán – tiết kiệm tùy khẩu vị rủi ro và mục tiêu từng người.
Nếu sau khi cân nhắc, bạn vẫn muốn đầu tư vàng thời điểm này, hãy ghi nhớ một số nguyên tắc cơ bản:
Chỉ dùng tiền nhàn rỗi Không vay nợ, không dùng tiền cần cho chi tiêu thiết yếu, học phí, viện phí… để mua vàng.
Không “tất tay” vào một kênh Dù bạn tin vàng sẽ tăng, vẫn nên giữ một phần tài sản ở tiền mặt, tiết kiệm hoặc các kênh khác.
Chú ý chênh lệch trong nước – thế giới Hạn chế mua khi chênh lệch giá vàng trong nước so với thế giới quá cao, vì rủi ro điều chỉnh giảm có thể đến bất cứ lúc nào.
Coi chừng chênh lệch mua – bán bị nới rộng bất thường Khi thị trường quá nóng, chênh lệch 2–3 triệu đồng/lượng là bình thường, nhưng nếu rộng hơn, bạn càng khó “thoát hàng” với mức lỗ thấp.
Đặt trước ngưỡng lỗ tối đa chấp nhận được Ví dụ, bạn chấp nhận lỗ tối đa 5–7% cho phần vốn vàng. Nếu đạt ngưỡng đó, cần bình tĩnh xem lại chiến lược thay vì “bình quân giá” vô tội vạ.
Không mua chỉ vì “ai cũng mua” Những đợt người dân xếp hàng từ mờ sáng thường là lúc rủi ro tăng cao, không phải lúc an toàn nhất để tham gia.
Theo dõi tin vĩ mô & chính sách vàng Các quyết định của Fed, diễn biến lạm phát, địa chính trị, cùng chính sách quản lý vàng trong nước (đấu thầu, nhập khẩu…) đều có thể làm thay đổi kịch bản giá.
Luôn nhớ đây là tài sản rủi ro, không phải “ống tiết kiệm tuyệt đối an toàn”
Mọi thông tin trong bài chỉ mang tính tham khảo, không phải khuyến nghị mua/bán vàng hay bất kỳ sản phẩm đầu tư cụ thể nào.
Tóm tắt bối cảnh:
Giá vàng thế giới vừa trải qua một năm tăng kỷ lục, vẫn neo ở vùng rất cao.
Giá vàng trong nước – cả vàng miếng SJC và vàng nhẫn 9999 – chỉ giảm nhẹ so với đỉnh lịch sử, vẫn cao hơn nhiều so với đầu 2025.
Chênh lệch giữa vàng SJC và vàng thế giới khoảng 15–16 triệu đồng/lượng, chênh lệch mua – bán 2–3 triệu đồng/lượng tạo rủi ro đáng kể cho người lướt sóng.
Trong khi thị trường chứng khoán Mỹ vẫn giữ nhịp tăng nhờ sóng cổ phiếu AI đầu năm 2026, chứng khoán trong nước cũng được dự báo có cơ hội nếu kinh tế tiếp tục tăng trưởng.
Ai nên cân nhắc mua vàng thời điểm này? (theo hướng tích lũy, không lướt sóng)
Người có tiền nhàn rỗi, không cần dùng trong 3–5 năm tới.
Người muốn đa dạng hóa danh mục, bổ sung vàng như kênh trú ẩn, nhưng vẫn giữ phần lớn tài sản ở tiết kiệm, quỹ, chứng khoán…
Người chấp nhận kịch bản vàng có thể còn rung lắc mạnh trong 6–12 tháng tới.
Ai nên thận trọng hoặc tạm đứng ngoài?
Người vay tiền để đầu tư, hoặc phải xoay tiền trong vài tháng tới.
Người kỳ vọng “mua hôm nay, vài tháng nữa chắc chắn lãi lớn” – mức độ chắc chắn như vậy là không có.
Người đã có tỷ lệ vàng quá lớn trong tổng tài sản (ví dụ 40–50% trở lên).
Trước khi quyết định “có nên mua vàng thời điểm này”, bạn có thể tự hỏi:
Tôi mua vàng để làm gì? Trú ẩn, tích lũy dài hạn, hay đầu cơ ngắn hạn?
Tôi dùng tiền gì để mua? Tiền nhàn rỗi hay phải vay mượn, cầm cố?
Nếu giá vàng giảm thêm 5–10% sau khi mua, tôi có đủ bình tĩnh nắm giữ không?
Phần vốn dự định mua vàng chiếm bao nhiêu % tổng tài sản tài chính của tôi? Có đang “tất tay” vào một kênh hay không?
Tôi hiểu rõ loại vàng mình mua (SJC, vàng nhẫn 9999, vàng trang sức…) và chênh lệch mua – bán chưa?
Tôi có kế hoạch thoát lệnh hay cắt lỗ nếu kịch bản xấu xảy ra không?
Nếu hôm nay tôi đang cầm tiền mặt (chưa mua vàng), tôi có sẵn sàng mua ở đúng mức giá này không? Nếu câu trả lời là “không”, có thể bạn đang bị tâm lý “sợ bỏ lỡ” dẫn dắt.
Trong khung thời gian 1–2 năm, vàng có thể biến động rất mạnh – như giai đoạn 2025–đầu 2026 cho thấy. Nếu bạn chỉ có mục tiêu ngắn hạn, kỳ vọng “chắc chắn lãi”, rủi ro đu đỉnh vàng là không nhỏ, nhất là khi giá đang ở vùng cao lịch sử. Lựa chọn gửi tiết kiệm hoặc quỹ trái phiếu, quỹ tiền tệ có thể phù hợp hơn nếu ưu tiên an toàn và dòng tiền ổn định.
Nếu mục tiêu chính là tích lũy dài hạn, cả vàng miếng SJC và vàng nhẫn 9999 đều có thể phù hợp:
Vàng miếng SJC: thương hiệu mạnh, dễ bán, nhưng đang có chênh lệch khá lớn so với vàng thế giới.
Vàng nhẫn 9999: dễ chia nhỏ, giá thường bám sát vàng thế giới hơn, nhưng chênh lệch mua – bán có thể rộng hơn vào thời điểm nóng.
Lựa chọn nào phù hợp hơn phụ thuộc vào thói quen, số tiền và ưu tiên của bạn; quan trọng là mua tại đơn vị uy tín, giữ hóa đơn, chứng từ đầy đủ.
Không có câu trả lời chung. Bạn cần xem:
Vàng đang chiếm bao nhiêu % tài sản?
Bạn có cần tiền cho mục tiêu khác trong 6–12 tháng tới không?
Bạn hiểu rõ kênh định chuyển sang (chứng khoán, bất động sản, kinh doanh…) ở mức nào?
Một cách tiếp cận thường thấy là bán bớt để giảm rủi ro, không cần thiết phải “bán sạch” hoặc “ôm sạch”; sau đó phân bổ lại giữa tiết kiệm – vàng – kênh khác theo khẩu vị rủi ro của bản thân. Nếu số tiền rất lớn, nên cân nhắc tham khảo thêm tư vấn tài chính độc lập.
Hiện nhiều ngân hàng, doanh nghiệp vàng lớn đã triển khai các kênh giao dịch trực tuyến hoặc đặt mua online – nhận vàng tại quầy. Độ an toàn phụ thuộc vào:
Bạn có giao dịch qua kênh chính thức (website/app của doanh nghiệp, ngân hàng) hay qua trung gian không rõ nguồn gốc.
Điều khoản giao dịch, phí, chênh lệch giá được niêm yết rõ ràng hay không.
Nguyên tắc chung: chỉ giao dịch với đơn vị uy tín, có giấy phép, tránh mua bán qua mạng xã hội, sàn P2P không được quản lý.
Ngày Vía Thần Tài (mồng 10 tháng Giêng âm lịch) thường chứng kiến nhu cầu mua vàng tăng vọt, nhiều nơi đông nghẹt, giá có thể được đẩy lên cao hơn ngày bình thường, chênh lệch mua – bán cũng có lúc rộng hơn.
Nếu mục tiêu chính là mua lấy may, số lượng nhỏ, bạn có thể chấp nhận khoản “chi phí tâm linh” này. Nếu mục tiêu là đầu tư, tích lũy dài hạn, việc chờ đúng ngày Vía Thần Tài không nhất thiết là chiến lược tối ưu – bạn có thể chọn thời điểm thị trường bình lặng hơn, giá hợp lý hơn.
Không nên. Dù vàng có nhiều ưu điểm trong vai trò trú ẩn, nó không tạo dòng tiền định kỳ như lãi tiết kiệm hoặc cổ tức, và cũng không phải lúc nào cũng sinh lời tốt hơn chứng khoán trong dài hạn. Hầu hết chuyên gia đều khuyến nghị: vàng nên là một phần trong danh mục đa dạng hóa, không phải lựa chọn “tất tay”.
Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm: Tài liệu này chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin chung và không nhằm mục đích (và cũng không nên được coi là) lời khuyên về tài chính, đầu tư hay các lĩnh vực khác để bạn có thể dựa vào. Không có ý kiến nào trong tài liệu này được coi là khuyến nghị từ EBC hoặc tác giả rằng bất kỳ khoản đầu tư, chứng khoán, giao dịch hay chiến lược đầu tư cụ thể nào phù hợp với bất kỳ cá nhân nào.
