Đăng vào: 2026-02-26
Hàng hóa là những sản phẩm vật chất mang tính nền tảng, chủ yếu là tài nguyên thiên nhiên hoặc nguyên liệu thô, có thể mua bán trên thị trường giao dịch hàng hóa và nhìn chung có thể thay thế cho nhau, bất kể do ai sản xuất. Nói gọn lại, hàng hóa là các nguyên liệu thô đã được chuẩn hóa, được dùng làm đầu vào trong quá trình sản xuất hàng hóa và dịch vụ.
Khác với các sản phẩm tiêu dùng có thương hiệu, hàng hóa gần như không có sự khác biệt đáng kể giữa các bên cung ứng. Một đơn vị hàng hóa về cơ bản tương đương với một đơn vị khác cùng loại hoặc cùng tiêu chuẩn chất lượng. Nhờ tính chuẩn hóa này, hàng hóa có thể được giao dịch trên phạm vi toàn cầu với cơ chế định giá minh bạch.
Ví dụ bao gồm: Dầu thô, Vàng, Lúa mì, Khí tự nhiên, Đồng, Cà phê.
Thị trường hàng hóa thường được phân chia thành bốn nhóm lớn.
Hàng hóa năng lượng là nguồn nhiên liệu cho vận tải, sản xuất và phát điện. Một số ví dụ phổ biến:
Dầu thô
Khí tự nhiên
Than
Giá năng lượng thường tác động trực tiếp đến lạm phát và kỳ vọng về tăng trưởng kinh tế.
Kim loại được sử dụng rộng rãi trong xây dựng, sản xuất và công nghệ. Nhóm này thường được chia thành:
Kim loại quý (vàng, bạc): đôi khi được xem là tài sản trú ẩn.
Kim loại công nghiệp (đồng, nhôm): gắn chặt với nhịp độ hoạt động kinh tế.
Hàng hóa nông nghiệp bao gồm các loại cây trồng phục vụ nhu cầu thực phẩm và một số mục đích công nghiệp. Ví dụ như:
Lúa mì
Ngô
Đậu tương
Cà phê
Đường
Giá của nhóm này thường rất nhạy với thời tiết và các chu kỳ theo mùa.
Hàng hóa chăn nuôi là các loại vật nuôi được nuôi để sản xuất thực phẩm. Ví dụ bao gồm:
Bò
Heo
Các thị trường này thường phản ứng mạnh trước chi phí thức ăn chăn nuôi, các đợt bùng phát dịch bệnh và xu hướng nhu cầu của người tiêu dùng.
Giá hàng hóa chủ yếu được quyết định bởi nguyên lý cung cầu. Thị trường liên tục điều chỉnh mức giá dựa trên kỳ vọng về nguồn cung và mức tiêu thụ.
Nguồn cung phản ánh lượng hàng hóa sẵn có trên thị trường. Nguồn cung có thể thay đổi do:
Điều kiện thời tiết ảnh hưởng tới cây trồng
Sản lượng khai thác mỏ hoặc khoan
Gián đoạn địa chính trị
Chi phí sản xuất
Chính sách chính phủ
Chẳng hạn, hạn hán có thể làm giảm sản lượng nông nghiệp, từ đó khiến nguồn cung bị thắt chặt.
Cầu thể hiện mức độ mà người tiêu dùng và các ngành công nghiệp cần một loại hàng hóa. Cầu thường tăng khi:
Nền kinh tế tăng trưởng
Sản lượng công nghiệp tăng
Tiêu thụ năng lượng mở rộng
Nhu cầu dân số tăng
Khi hoạt động kinh tế sôi động, nhu cầu đối với năng lượng và kim loại công nghiệp thường tăng theo.
Các sở giao dịch hàng hóa tạo điều kiện để người mua và người bán trên toàn thế giới cùng tìm ra mức giá hợp lý thông qua giao dịch. Mức giá này liên tục thay đổi khi thị trường tiếp nhận thông tin mới. Do hàng hóa được giao dịch toàn cầu, một sự kiện xảy ra ở một khu vực cũng có thể tác động đến giá trên phạm vi thế giới.
Hãy hình dung sản lượng lúa mì toàn cầu sụt giảm vì một đợt hạn hán nghiêm trọng.
Cung giảm.
Các nhà sản xuất thực phẩm cạnh tranh để giành nguồn lúa mì vốn đang khan hiếm.
Người mua chấp nhận trả mức giá cao hơn.
Giá lúa mì tăng trên toàn cầu.
Chi phí thực phẩm leo thang, qua đó góp phần đẩy tỷ lệ lạm phát lên.
Ví dụ này cho thấy thị trường hàng hóa liên kết trực tiếp các diễn biến ngoài đời thực với giá cả trên thị trường tài chính như thế nào.
Phần lớn nhà đầu tư không trực tiếp mua và lưu kho hàng hóa vật chất. Thay vào đó, họ tiếp cận hàng hóa thông qua các công cụ tài chính. Những cách phổ biến gồm:
Quỹ hoán đổi danh mục giao dịch hàng hóa (ETF)
Hợp đồng tương lai
Quỹ tương hỗ tập trung vào hàng hóa
Cổ phiếu các công ty năng lượng hoặc khai khoáng
Các công cụ này giúp nhà đầu tư tham gia vào biến động giá hàng hóa mà không cần xử lý hàng hóa vật chất.
Hàng hóa thường được giao dịch thông qua hợp đồng tương lai, tức các thỏa thuận mua hoặc bán một loại hàng hóa với mức giá đã xác định trước vào một thời điểm trong tương lai. Ban đầu, hợp đồng tương lai được tạo ra để giúp người sản xuất và người mua quản trị rủi ro bất định về giá.
Ví dụ: Một nông dân chốt trước giá bán cho mùa vụ từ vài tháng trước khi thu hoạch, nhờ đó giảm bớt sự bất định về thu nhập, bất kể giá thị trường sau này biến động ra sao.
Ngày nay, các nhà giao dịch cũng sử dụng hợp đồng tương lai để đầu cơ và phòng hộ.
Cung: Tổng lượng một loại hàng hóa hiện có trên thị trường tại một thời điểm nhất định.
Cầu: Mức độ nhu cầu của người tiêu dùng hoặc ngành công nghiệp đối với một hàng hóa, qua đó tác động đến giá của nó.
Hợp đồng tương lai: Một thỏa thuận tiêu chuẩn hóa để mua hoặc bán một hàng hóa với mức giá xác định trước vào một ngày cụ thể trong tương lai.
Phòng ngừa lạm phát: Một tài sản được kỳ vọng giữ giá hoặc tăng giá trị trong giai đoạn lạm phát tăng.
Biến động: Mức độ mà giá của một hàng hóa dao động trong một khoảng thời gian.
Giá giao ngay: Giá thị trường hiện tại, theo đó một hàng hóa có thể được mua hoặc bán để giao ngay.
Với nhà giao dịch và nhà đầu tư, việc hiểu về hàng hóa là rất quan trọng vì biến động giá hàng hóa thường phát đi tín hiệu về các xu hướng kinh tế rộng hơn. Giá dầu tăng có thể làm thay đổi kỳ vọng lạm phát, tình trạng thiếu hụt nông sản có thể khiến tỷ giá tiền tệ dao động, còn giá vàng thường phản ánh sự dịch chuyển trong mức độ chấp nhận rủi ro.
Ngay cả những nhà giao dịch không bao giờ giao dịch hàng hóa trực tiếp cũng vẫn chịu ảnh hưởng, bởi thị trường hàng hóa tác động đến cổ phiếu, trái phiếu và cả các quyết định chính sách của ngân hàng trung ương. Hàng hóa có ảnh hưởng đến nhiều lớp tài sản trong thị trường tài chính.
Tín hiệu lạm phát: Giá hàng hóa tăng thường kéo theo chi phí sản xuất và tiêu dùng cao hơn, góp phần hình thành xu hướng lạm phát.
Đa dạng hóa danh mục: Giá hàng hóa thường vận động khác với cổ phiếu và trái phiếu, nhờ đó hỗ trợ chiến lược đa dạng hóa danh mục hiệu quả.
Biến động tiền tệ: Các quốc gia xuất khẩu hàng hóa thường chứng kiến đồng tiền của họ bị tác động bởi biến động giá hàng hóa.
Chỉ báo kinh tế: Nhu cầu đối với kim loại công nghiệp và năng lượng có thể báo hiệu nền kinh tế đang mở rộng hay suy giảm.
Cơ hội từ biến động thị trường: Thị trường hàng hóa có thể chứng kiến những nhịp biến động giá rất mạnh, tạo cơ hội giao dịch nhưng đồng thời cũng làm rủi ro tăng lên.
Người mới có thể tiếp cận thị trường hàng hóa theo một khung phân tích có hệ thống:
Theo dõi các gián đoạn nguồn cung toàn cầu.
Theo dõi xu hướng tăng trưởng kinh tế.
Quan sát các mô hình theo mùa trong nông nghiệp.
Theo dõi diễn biến địa chính trị
Hiểu chu kỳ cầu
Một cách tư duy hữu ích là:
Cổ phiếu phản ánh hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp, còn hàng hóa phản ánh nhu cầu tài nguyên trên toàn cầu. Nắm được khác biệt này giúp lý giải vì sao thị trường hàng hóa đôi khi vận động tách biệt khỏi thị trường cổ phiếu.
Dù hàng hóa thường hưởng lợi trong môi trường lạm phát, từng loại hàng hóa cụ thể vẫn có thể giảm giá nếu cung vượt cầu hoặc cầu suy yếu.
Giá đôi khi trông có vẻ khó đoán, nhưng nhìn chung vẫn phản ánh các yếu tố cơ bản về cung cầu và bối cảnh kinh tế vĩ mô.
Phần lớn hoạt động đầu tư vào hàng hóa diễn ra thông qua các hợp đồng tài chính, thay vì nắm giữ hàng hóa dưới dạng vật chất.
Hàng hóa năng lượng, kim loại và nông sản phản ứng trước những động lực và rủi ro kinh tế khác nhau.
Thị trường hàng hóa có thể biến động rất mạnh vì giá chịu tác động từ thời tiết, địa chính trị và các gián đoạn trong thương mại toàn cầu.
Hàng hóa cung cấp các nguyên liệu thô thiết yếu cho sản xuất năng lượng, chế tạo và cung ứng lương thực. Giá của chúng tác động đến chi phí đầu vào, lạm phát và mức độ ổn định của kinh tế toàn cầu.
Hàng hóa có thể hữu ích để hiểu các mối liên hệ trong bức tranh kinh tế vĩ mô, nhưng người mới cần lưu ý thị trường này có thể biến động mạnh và chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố bên ngoài khó lường.
Thời tiết, căng thẳng địa chính trị, gián đoạn nguồn cung, chu kỳ kinh tế và biến động tỷ giá có thể nhanh chóng làm thay đổi kỳ vọng về cung và cầu, từ đó tạo ra những biến động giá đáng kể.
Cổ phiếu đại diện cho quyền sở hữu doanh nghiệp, còn hàng hóa là tài nguyên vật chất. Giá hàng hóa chủ yếu phụ thuộc vào cung và cầu toàn cầu, thay vì dựa trên hiệu quả kinh doanh của một công ty.
Vàng thường được xem là nơi lưu trữ giá trị trong giai đoạn bất ổn, vì nhà đầu tư hay chuyển vốn sang tích trữ vàng khi niềm tin vào tiền tệ, hệ thống tài chính hoặc triển vọng tăng trưởng kinh tế suy giảm.
Hàng hóa là nguồn tài nguyên nền tảng, cung cấp năng lượng cho nền kinh tế và hỗ trợ hoạt động sản xuất trên toàn cầu. Từ năng lượng và kim loại đến nông nghiệp và chăn nuôi, các nguyên liệu thô này tác động đến lạm phát, tăng trưởng kinh tế và hành vi của thị trường tài chính.
Điều cần ghi nhớ là: trong khi cổ phiếu phản ánh doanh nghiệp, hàng hóa phản ánh những nguồn tài nguyên thiết yếu mà thế giới phụ thuộc vào. Nhận diện mối liên hệ này giúp nhà giao dịch hiểu rõ hơn về chu kỳ thị trường và các lực lượng đang định hình thị trường tài chính toàn cầu.
Tuyên bố từ chối trách nhiệm: Tài liệu này chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin chung và không nhằm (và không nên được coi là) lời khuyên tài chính, đầu tư hoặc các lời khuyên khác để dựa vào. Không ý kiến nào đưa ra trong tài liệu này cấu thành khuyến nghị của EBC hoặc tác giả rằng bất kỳ khoản đầu tư, chứng khoán, giao dịch hoặc chiến lược đầu tư cụ thể nào phù hợp cho bất kỳ cá nhân nào.
